Musavat.az
Musavat.az









Azadliq » Xeberler» Xeber

Koceryan: "Esseksen? Lacini saxlaya bilmirik…" –

Köçəryan: "Eşşəksən? Laçını saxlaya bilmirik..." –

30 Ocak 2017

12:08 pm




– xeber –
Ermənistan prezidentin milli təhlükəsizlik məsələləri üzrə keçmiş müşaviri (Levon Ter-Petrosyan administrasiyası), hazırda ABŞ-ın Miçiqan Universitetinin professoru olan Jirayr Libaredyan Dağlıq Qarabağ münaqişəsinə dair İrəvanın indiki mövqeyini ifşa edən sensasion məqalə ilə çıxış edib.
Virtualaz.org xəbər verir ki, Libaredyanın məqaləsi erməni diasporunun ingilis dilində nəşr olunan “Masis Post” qəzetində dərc olunub. Həmin məqalənin tərcüməsini kiçik ixtisarlarla oxuculara çatdırırıq.
…Bizim yeni tariximizdə elə məqamlar var ki, fikrimcə bunlar həlledici rol oynayıb. Həmin məqamların bəzi iştirakçıları hətta bu haqda nəyə görəsə unudublar. Digərləri isə əgər həmin məqamları unutmayıblarsa belə onları öz istədikləri kimi xatırlayırlar: ya çox dumanlı ifadələrlə, ya da onları indiki siyasi tələblərlə uzlaşdırmaqla.
Bu baxımdan indi açıqlayacaqlarım Ermənistan və Dağlıq Qarabağ üçün kritik də olmasa mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Bəzi siyasi xadimlər son hadisələri müqayisə edərkən “tarixdən ibrət götürmək” barədə danışırlar. Bu cəhdlər faydasızdır və bir qayda olaraq mənasızdır. Bəzi hallarda isə zərərlidir.
Ona görə də mən hesab edirəm ki, yeni tarixin ən mühüm göstəricilərindən biri ola biləcək hadisələrdən bəhs edim; bu, hətta bəzi “dərsləri” ruhlandıra da bilər.
Mənim məqsədim o deyil ki, bizim komandanın indiki liderlərdən və diplomatlardan daha yaxşı olduğunu sübut edim. Məqsədim 25 illik tarixin vacib məqamları ilə bağlı ictimaiyyəti məlumatlandırmaqdır. 1997-ci ildə baş vermiş bu hadisə bir daha sübut edəcək ki, Qarabağ münaqişəsinin nizamlanması 20 il bundan əvvəl mümkün idi, hansı ki bu, 2005-ci ildə mümkün deyildi və yəqin elə indi də mümkün deyil.
Madrid prinsiplərinə və onun müxtəlif variantlarına əsaslanan həll yolu tezliklə qeyri-mümkün olacaqmı? Bəs əgər biz indiki düşüncə tərzimizi dəyişməsək və hesablamalarımızda, iş metodlarımızda dəyişiklik etməsək 5 il sonra, yaxud elə günü sabah nə mümkün olacaq? Problem bizim əsgərlərdə, milli ruhda və ya milli maraqlarda deyil.
Məsələ heç bizim diaspora da deyil, hansı ki, Azərbaycanın neftinə və qazına alternativ kimi irəli sürülür. Məsələ bizim öz problemlərimizi həll etmək imkanlarımızda, beynəlxalq və regional münasibətlərin bu imkanlar üçün aktuallığındadır. Məsələ həm də bizim diplomatiyamızdadır, hansı ki, ölkə daxilində biz birgə səylərlə problemin müsbət həll yollarını axtaranda ən yaxşı nəticələr verir.
İndi mən 1997-ci ilin yayında baş vermiş bir görüş haqda xatirələrimi sizlərə çatdırmaq istəyirəm, hansı ki, mənim indi yazdıqlarım həmin görüşdən dərhal sonra götürdüyüm qeydlərə əsaslanır. Ancaq həmin görüş əvvəli baş verən hadisələr haqda burada danışmayacaq, onları hazırda üzərində işlədiyim kitabımda daha ətraflı çatdırmağı qərara almışam.
Qısa xülasə
1996-cı ilin dekabrında ATƏT-i Lissabonda keçirilən sammitində Minsk Qrupu öz təkliflərini irəli sürdü. Həmsədrlər bu təkliflər əsasında işləyib hazırladıqları sülh planını 1997-ci il mayın 29-31-də regiona səfərləri zamanı tərəflərə çatdırdılar. Onlar iyunun 12-13-də yenidən regiona qayıtdılar ki, planının yeni variantını təqdim etsinlər. Çünki Dağlıq Qarabağ birinci variantı qəbul etməmişdi.
1997-ci ildə irəli sürülmüş həmin təklif münaqişənin paket həllini nəzərdə tuturdu. Çünki Bakı və Stepanakert (Xankəndi) uzun müddətdir belə həll variantında israr edirdi, onların hərəsi bu variantdan öz maraqları üçün maksimum yararlanmaq istəyirdi. Tərəflərdən təkcə İrəvan hesab edirdi ki, münaqişə birdən həll oluna bilməz, həll yolu mərhələli olmalıdır, münaqişə imkanlar çərçivəsində mərhələ-mərhələ həllini tapmalıdır. Bu da Ermənistanı və Qarabağı təhlükəli status-kvo vəziyyətindən çıxarmalıydı. İrəvan həm də bildirirdi ki, paket həll variantında Dağlıq Qarabağ üçün müstəqillik statusu nəzərdə tutulmayıb.
Nəticədə İrəvan danışıqlarda aşağıdakı yanaşmaya üstünlük verməyi qərara aldı: beynəlxalq vasitəçilərin təklif etdiyi təklifi bütövlükdə rədd etməmək, onu danışıqların aparılması üçün əsas olaraq qəbul etmək. Lakin danışıqların başlanmasına qədər həmsədrlərlə konkret bəndlərlə bağlı özünün əsaslandırılmış rədd cavablarını və ya düzəlişlərini təqdim etmək. Dağlıq Qarabağ isə hər hansı tərəddüd etmədən Minsk Qrupunun təklif etdiyi planı rədd etməkdə özünü daha sərbəst hiss edirdi. Bununla belə Lissabon sammitindən sonra irəli sürülmüş sülh planı əvvəlkilərdən fərqlənirdi, çünki paket həllə əsaslanırdı və Bakı ilə Stepanakertin tələblərinə uyğun gəlirdi.
Ancaq sonradan Stepanakertdə həmin təkliflərin məzmunu ilə bağlı ciddi narahatlıq yaranmışdı. Qarabağ rəhbərliyi qərara almışdı ki, həmin təkliflərdən imtina etsin. Lakin rəhbərlik ciddi narahat idi ki, İrəvanın yanaşması bu dəfə ciddi nəticələr verə bilər və onlar iyunun 8-də çıxış yolunu tapmaq üçün İrəvanla danışıqlara girdilər.
Mən əhvalatın iyunun 8-dən başlayan əvvəlki hissəsini bir kənara qoyaraq iyunun 14-də İrəvanda keçirilmiş müşavirə haqda ətraflı danışmaq istəyirəm. Səhv etmirəmsə iyunun 14-də səhər saatlarında Qarabağ liderləri təcili olaraq Ermənistan rəhbərliyi ilə görüşmək istədiklərini bildirdilər. Qarabağdan zəng edib dedilər ki, onlar elə bu gün Ermənistan liderləri ilə görüşmək istəyirlər.
İndi mən öz qeydlərimə və yaddaşıma əsaslanaraq həmin görüşü mümkün qədər ətraflı təsvir etməyə çalışacam. Əvvəlcə icazə verin bunu xüsusi qeyd edim ki, həmin görüş mənim yaddaşımda möhkəm həkk olunub, nə qədər çox vaxt keçsə də orada baş verənləri indiki kimi xatırlayıram.
Görüş
Görüş hökumət iqamətgahının həyətindəki kiçik hovuzun ətrafında keçirildi. Dağlıq Qarabağı “baş nazir” və “prezidentin” səlahiyyətlərini icra edən Leonard Petrosyan (Həmin vaxt Dağlıq Qarabağ “prezidenti” Robert Köçəryana Ermənistann baş naziri vəzifəsini tutmaq təklif edilmişdi və Qarabağda yeni prezident seçkiləri hələ keçirilməmişdi) , “xarici işlər naziri” və növbəti “prezident” olacağı gözlənilən Arkadi Qukasyan, “müdafiə naziri” Samvel Babayan təmsil edirdi.
Ermənistan respublikası adından görüşdə prezident Levon Ter-Petrosyan, parlamentin sədri Babken Ararktsyan, müdafiə naziri Vazgen Sərkisyan, dövlət təhlükəsizlik naziri Serj Sərkisyan, xarici işlər naziri Aleksandr Arzumanyan və prezidentin baş müşaviri, Təhlükəsizlik Şurasının katibi kimi mən iştirak edirdim. Belə demək olar ki, əslində bu Dağlıq Qarabağın və Ermənistanın təhlükəsizlik şuralarının birgə iclası idi, hərçənd qeyri-formal iclası idi. Prezidentin protokol xidmətinin rəhbəri Şahen Karamanukyan görüşdə iştirak etmirdi və bu da müşavirənin rəsmi protokolunun yazılmamasının səbəbidir.
Ermənistan prezidenti müşavirəni açdı və Dağlıq Qarabağ rəhbərliyinə üz tutaraq nəyə görə təcili görüşmək istədiklərini soruşdu. Dağlıq Qarabağ rəhbərliyindən heç kim cavab vermədi. Ter-Petrosyan sualını təkrarladı, xatırlatdı ki, məhz Dağlıq Qarabağ liderləri təcili görüşmək barədə xahiş ediblər. Yenə də cavab verən olmadı. Bu dəfə Ter-Petrosyan onların işini yüngülləşdirmək üçün təxminən aşağıdakıları dedi: yəqin ki, bu görüş Dağlıq Qarabağ münaqişəsi ilə, daha dəqiqi Minsk Qrupunun son təklifləri ilə bağlıdır. İcazə verin mən öz variantlarımızı və bu variantların mümkün nəticələrini təqdim edim, sonra biz nə edəcəyimizi müzakirə edərik.
Ter-Petrosyan bu yerdə özünün sonradan “Müharibə, yoxsa sülh?” məqaləsində əksini tapmış beş ssenari barədə danışdı. Onun analizi paket və mərhələli həll variantlarını əhatə edirdi. Sonra Ter-Petrosyan Dağlıq Qarabağ rəhbərliyindən bu analizə reaksiya verməyi xahiş etdi.
Birinci çıxış edən Ter-Petrosyanla üzbəüz oturmuş Leonard Petrosyan oldu. Köçəryan və Papayan Petrosyandan solda oturmuşdular, Qukasyan ondan sağda idi. Leonard elan etdi ki, Dağlıq Qarabağ rəhbərliyi indiyədək situasiyaya tam kor-koranə baxıb və səhvə yol verib. Ona görə də qərara alıb ki, paket həlli yox, mərhələli həlli qəbul etmək lazımdır.
Ter-Petrosyan heyrətə gəldi. İlk dəfə idi ki, Dağlıq Qarabağ rəhbərliyi bu qənaətə gəlirdi və bunu özləri daxili proseslərdən keçməklə edirdilər. Ter-Petrosyan Leonarddan xahiş etdi ki, bəyanatını bir də təkrarlasın. Leonard belə də etdi, bundan sonra Ter-Petrosyan Qukasyan və Babayandan xahiş etdi ki, onlar da öz mövqelərini bildirsinlər. Qukasyan və Babayan Petrosyanın mövqeyini təsdiqlədilər. Ter-Petrosyan ətrafa baxdı ki, görsün, qalanlar da onun gördüklərinin, eşitdiklərinin şahidi olublarmı?
Bundan sonra Ermənistan prezidenti çıxışına davam edib dedi: “İndi gəlin hamılıqla başa düşməyə çalışaq ki, biz mərhələli həll dedikdə nəyi nəzərdə tuturuq. Biz erməni nəzarətindəki 7 ətraf rayondan 6-nı qaytaracağıq və Laçına nəzarəti saxlayacağıq. Dağlıq Qarabağ özünün bütün hərbi imkanlarını qoruyub saxlayır. Dağlıq Qarabağ üçün və hərbi-siyasi nöqteyi-nəzərdən qaytarılacaq ərazilər üçün maksimum təhlükəsizlik tədbirləri tətbiq olunacaq. Müharibə başa çatacaq, biz Azərbaycanla sülh müqaviləsi bağlayacağıq. Dağlıq Qarabağın yekun statusu sonrakı danışıqlar mərhələsinə saxlanılacaq. Yəni biz əraziləri qaytarıb status almırıq, sülh alırıq”.
Ter-Petrosyan fikrini tamamlayıb Dağlıq Qarabağ liderlərindən soruşdu ki, onlar mərhələli həll dedikdə məhz bunumu başa düşürlər? Onların hər üçü müsbət cavab verdi. Ter-Petrosyan sonra fikrini tamamlayıb qalan görüş iştirakçılarına tərəf üz çevirdi və soruşdu: “Siz hamınız başa düşdünüz burada nə baş verdi? Atəşkəsin əldə olunmasından bu yana ilk dəfədir ki, Dağlıq Qarabağ və Ermənistan liderləri münaqişənin nizamlanmasına dair tam razılığa gəlirlər. Biz mərhələli həllə bağlı yanaşmanı davam etdiririk və hamımız başa düşürük ki, bu nə deməkdir. Burada bu proseslə razı olmayan kimsə varmı?”. Ter-Petrosyan kimin bu planla razı olmadığını iki, yaxud üç dəfə soruşdu.
Heç kim etiraz etmədi, yalnız Samvel Babayan sonda tərəddüdlə soruşdu: “Biz Kəlbəcəri də saxlaya bilərikmi, hə?” O, çiynini Robert Köçəryanın stuluna söykəyib oturmuşdu, Köçəryan Babayana tərəf döndü (O, Samvelə düz baxa bilməzdi, bunun üçün 180 dərəcə dönməliydi) və dedi: “Sən eşşəksən yoxsa nəsən? Biz heç Laçını həzm edə bilmirik, indi sən Kəlbəcəri də istəyirsən?”
Onun sözünü Ter-Petrosyan kəsdi. “Bir dəqiqə, Robert”. Prezident mənə tərəf döndü və dedi: “Jirayr, sən nə fikirləşirsən, danışıqlarda Kəlbəcəri də saxlamağa nail ola bilərsən?”.
“Mən buna əmin deyiləm”-cavabımda dedim. “Buna cəhd edə bilərəm. İndiyə qədər biz mərhələli həll variantı ilə bağlı 6+1 formulu üzərində işləmişik. Yəni 6 rayonu qaytarırıq, 1-ni saxlayırıq. Mən əmin deyiləm ki, biz bunu 5+2 kimi dəyişə bilərik. Lakin biz 5+1+1 formuluna nail ola bilərik. Yəni 5 rayonu dərhal qaytarırıq, 1-ni saxlayırıq, o birini də “müvəqqəti” saxlayırıq ki, baxaq görək sonra nə olur”.
Beləliklə, yekun mətn işlənib hazırlandı. Ermənistan prezidentinin ümumiləşdidiyi bu prinsiplərə əsaslanan yekun təkliflərin işlənib hazırlanmasına mühüm paytaxtlarda böyük siyasi kapital sərf olundu. Nəhayət Ermənistan və Dağlıq Qarabağ bir-birlərindən ayrı eyni mövqeyə gəlmişdilər. Həmin görüşün yekunlarına dair hazırlanmış mətn ATƏT-in Minsk Qrupunun 1997-ci ilin sentyabrında təklif etdiyi nizamlama variantının əsasını təşkil edirdi.
Əlbəttə, Minsk Qrupu müzakirələrin gedişində bu mətnə dəyişikliklər də etmişdi və ora bizə ya məqbul olmayan, ya qəbulu mümkün olmayan elementlər də daxil olunmuşdu. İrəvan 1997-ci ilin sentyabrında sənədi danışıqlar üçün əsas kimi qəbul edərək ATƏT-ə yaxşı arqumentləşdirilmiş sənədi də təqdim etdi. Orada danışıqlar predmeti olacaq məsələlər əksini tapırdı. Bununla belə 1997-ci ilin sentyabrında təqdim edilmiş sülh planı İrəvanda iyunun 14-də keçirilmiş görüşün nəticələrinə əsaslanırdı. Hansı ki, həmin prinsiplərə nə Ermənistan, nə Dağlıq Qarabağ rəhbərliyindən heç kim etiraz etməmişdi. Məhz həmin prinsipləri ki, sonradan Köçəryan, Vazgen Sərkisyan, və nəhayət sonda Serj Sərkisyan ondan imtina etdi. Bu üçlük sonradan paket həllində israr etməyə başladı və bu da Ter-Petrosyanın istefasına gətirib çıxardı.
Biz bu hadisələri necə interpretasiya edə bilərik və onun aktyorlarının, vasitəçilərinin özlərini belə aparmasından necə dərs çıxara bilərik? Mən bunu tarixçilərin və oxucuların öhdəsinə buraxıram. Bu gün məqsədim hansısa səbəblərdən ortadan yox olmadan həmin faktları təqdim etməkdir. Həmin görüşün iştirakçılarından ikisi-Vazgen və Leonard artıq sağ deyil. Onlar öldürülüblər. Qalanları isə deyəsən görüş haqda unudublar, ya bilə-bilə, ya bilməyərəkdən. Habelə ola bilər ki, bu görüş onlar üçün elə də mühüm deyil, axı heç kim protokol yazmırdı və ümumiyyətlə görüş barədə açıqlama verməmişdi.
Zamanla biz əldə edə biləcəklərimizi itirmişik və itirməkdə də davam edirik. İndi danışıqlar masasında olan təkliflər, istər Madrid prinsipləri olsun, istər onun hansısa variantı, 1997-ci ildə irəli sürülmüş təkliflərdən yaxşı deyil. Hətta bütün detallara malik olmadan da görünür ki, 1997-ci ilin sentyabrında təklif olunan variantda biz bütün Laçın rayonuna nəzarəti əldə saxlayırdıq. Əgər həmin danışıqlar uğurla nəticələnsəydi ATƏT, BMT Təhlükəsizlik Şurası da əldə olunan razılaşmanı dəstəkləyəcəkdi. Beləliklə, həmin sənədin qarantı BMT Təhlükəsizlik Şurası olacaqdı, sənəd beynəlxalq hüququn ekvivalenti statusunu alacaqdı. 1997-ci ildə biz Dağlıq Qarabağın və Laçının statusunun müəyyən edilməsini sonrakı danışıqlara saxlamaqla status-kvonun bu iki bölgədə qalmasına qalmasına nail olacaqdıq.
Madrid prinsiplərinə görə isə ancaq Laçın dəhlizi ermənilərin nəzarətində qala bilər. 1997-ci il sənədində biz Laçın rayonuna beynəlxalq sülhməramlı qüvvələrin yeridilməsini nəzərdə tuturduq. İndiki sənəddə isə razılaşmanın qarantının kim olacağı aydın deyil, habelə Ermənistanın rolu aydın deyil. Bundan əlavə 1997-ci ilin dekabrında ATƏT-in Kopenhagendəki müşavirəsində həmsədrlər bizə yazılı formada bildirdilər ki, onlar Kəlbəcər rayonunun statusunu danışıqların ikinci mərhələsinə keçməyə hazırdırlar. Bu da Dağlıq Qarabağın danışıqlarda iştirakını təmin edirdi. Beləliklə də 1997-ci ilin iyun görüşündə qaldırılan yeganə məsələ də bizim xeyrimizə həll olunurdu. Lakin bu da Dağlıq Qarabağ rəhbərliyini qane etmədi.
Başqa məqam da əz əhəmiyyət daşımır. 1997-ci ilin sentyabrında təklif edilmiş plana əsasən Ermənistan, Azərbaycan və Dağlıq Qarabağ nümayəndələrindən ibarət komissiya mərhələli həll yanaşması əsasında Dağlıq Qarabağın yekun statusunu müəyyən etməliydi. Bu isə o deməkdir ki, Dağlıq Qarabağ veto hüququ alırdı. Madrid sənədində Dağlıq Qarabağın yekun statusunun müəyyən edilməsinə dair müddəa yer alır, ancaq göstərilmir ki, bu statusu müəyyən etmək hüququ kimə aiddir, referendum nə deməkdir. Başqa fərqlər də var və indi onların hamısını sadalamağın mənası yoxdur.
Əlbətdə, ötən 20 ildə çox şey dəyişib. Ancaq Ter-Petrosyanın “Müharibə, yoxsa sülh” məqaləsindəki tezislər dəyişməz qalıb. 2016-cı ilin aprelində baş vermiş 4 günlük müharibə buna sübutdur. Nələrn dəyişdiyinə gəldikdə biz Ermənistandan davam etməkdə olan mühacirəti, ciddi və dayanıqlı iqtisadi inkişafın olmamasını, həmin məqalənin məntiqini tamamilə aydın edən digər dəyişikləri də nəzərə almalıyıq. Ötən 20 ildə heç bir fundamental problem öz həllini tapmayıb.
Bir məsələ var ki, mən onu tez-tez qaldırıram. Bizim üçün vacibdir ki, Qarabağ münaqişəsini həll edək. Və mümkündür ki, biz onu həll edərkən istədiyimizi alaq, ancaq o da var ki, istədiyimizin hamısını əldə etməyə çalışarkən zəruri olandan da məhrum olaq.
Nəhayət son qeydlər. Bilirəm ki, müxtəlif səbəblərə görə mənim bu məqaləni dərc etdirməyimi istəməyənlər var. Bu səbəblərdən bəzilərinin qanuni əsası ola bilər. Elələri var ki, bu məqalənin dərcinin bu və ya digər prosesə, siyasi xadimə zərər vuracağını düşünür. Arqmentlərə toxunmadan mən aşağıdakıları deyə bilərəm: əgər bizim proseslər elə kövrəkdisə ki, cəmi bir tarixi faktın açıqlanmasına dözə bilməz, o zaman onlar özləri iflasa məhkumdur və mənim köməyimə ehtiyacları yoxdur.
Hər bir siyasi aktyor etdiklərinə və etmədiklərinə görə məsuliyyət daşıyır, dediklərinə və demədiklərinə görə cavabdehdir.Xüsusən də bu və ya digər məqamların ölkəmizin siyasətinə, onun gələcəyinə və sonra xalqın rifahına təsir etdiyi nəzərə alınarsa…

axar.az













BIST 100 endeksi, Asgari ücret zammı için milyonlarca işçi, bugün yapılan Asgari Ücret Tespit Komisyonu Toplantısı'na gözünü dikti. Bilindiği üzere geçtiğimiz günlerde Asgari Ücret Tespit Komisyonu üç kere toplanmış ancak bu toplantılardan asgari ücret zammına ilişkin karar çıkmamıştı. Bugün yapılan dördüncü toplantı saat 14:00'da başladı. Türk-İş ise asgari ücret zammına ilişkin "bin 893 lira 90 kuruş olmalı" ifadelerini kullanmıştı. Ve merakla beklenen 2018 asgari ücret zammı belli oldu. İşte detaylar. 1404 lira olan asgari ücretin, ortalama yüzde 12 enflasyon dikkate alınarak zam yapılması halinde brüt bin 990 lira, net 1 572 lira olması tahminler arasında yer alıyor. Böyle bir sonuçta, bekar bir işçi için Asgari Geçim İndirimi'nin de (AGİ) 149 lira olması söz konusu. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), kredi kartı işlemlerinde 2018 yılı ilk çeyreğinde uygulanacak azami faiz oranlarına ilişkin açıklama yayımladı. Açıklamaya göre 2018 yılı ilk çeyreğinde kredi kartı işlemlerinde uygulanacak azami faiz oranlarında değişiklik yapılmadı. 1 milyon 157 bin m2’lik büyüklüğü ve değeri ile uzun yıllar sürekli gündeme gelen ve geçtiğimiz yaz ihalesi yapılarak satılan Galatasaray Sportif AŞ.’nin arazisinin ardından fiyatların artışa geçtiği Riva bölgesinde İstanbul’un en büyük arazisi sessiz sedasız satışa çıktı. 4 milyon m2’lik büyüklüğü ile Galatasaray'ın Riva arazisinin 4 katı büyüklüğündeki arazi için istenen rakam da dudak uçuklatacak seviyelerde. İsmi verilmeyen gizemli bir iş adamına ait olduğu öğrenilen arazi için 3 milyar liranın üzerinde bir rakam telaffuz ediliyor. Arazinin büyüklüğü kıyaslama yapıldığında ise İstanbul’un en küçük ilçesi olarak bilinen Güngören’in yarısına denk geliyor. Buna göre, satış ve kiralama amacıyla yazılı basın, radyo, televizyon, internet ve benzeri iletişim araçlarında reklam ve ilanları yer alan, uygunluk belgesi veya fatura düzenlenen ürünler ve araçlar piyasaya arz edilmiş sayılacak. Piyasa gözetimi ve denetimi, ürünün piyasaya arzı veya dağıtımı aşamasında, ürün piyasada iken ve gerektiğinde ithalat, ihracat, montaj, hizmete sunum veya bir mal veya hizmet üretilmesi sürecinde de yapılabilecek. Gözetim ve denetim faaliyetleri sırasında teknik servislerin ve ürünün uygunluk değerlendirme işlemlerinde yer almayan test, muayene veya belgelendirme kuruluşlarının imkanlarından yararlanılacak. Uygunluk değerlendirmesini yapan kuruluş haricinde ürünün test ve muayenesini yapacak kuruluş yoksa denetim personelinin gözetim ve denetiminde, bu kuruluşta veya üreticinin laboratuvarında ürünün test ve muayenesi yaptırılacak. Test ve muayene sonucuna göre karar verme yetkisi Bakanlık merkez teşkilatı veya ilgili il müdürlüğüne ait olacak. ÜRÜNÜN PİYASAYA ARZI YASAKLANABİLECEK Piyasa gözetimi ve denetimi, teknik düzenlemenin öngördüğü işaretler ve/veya belgeler üzerinden inceleme, duyusal inceleme ile test ve muayeneyi kapsayacak. Denetim personeli, ürünün test ve muayenesini gerekli gördüğü takdirde denetlenen üründen numune alacak. Numunenin uygun çıkması durumunda test ve muayene, nakliye, bindirme ve indirme ücreti Bakanlığa ait olacak. Numunenin özelliğini kaybetmemesi durumunda bu husus üreticiye veya dağıtıcıya Bakanlık merkez teşkilatı veya il müdürlüğü tarafından bildirilecek. Bildirim tarihinden itibaren bir ay içinde üretici tarafından test ve muayene kuruluşundan alınmayan numune, defterdarlıklara intikal ettirilecek. Bu durumda üretici numune bedelini talep edemeyecek. Numunenin özelliğini kaybetmesi durumunda, tutanak düzenlenerek numune bertaraf edilecek ve numune bedeli Bakanlık tarafından üreticiye ödenecek. Güvensiz olmamakla beraber ilgili teknik düzenlemeye uygun olmadığı tespit edilen ürünler için üretici, ürünün teknik düzenlemeye uygunsuzluğunu gidermek için düzeltici faaliyet planı sunacak ve verilen süre içinde uygunsuzluğu giderecek. Düzeltilebilir uygunsuzlukların giderilmesi amacıyla, üreticiye düzeltici faaliyet planını 30 gün içinde sunması için bildirim yapılacak. Bu süre, üreticinin talebi üzerine, bir defaya mahsus olmak üzere 30 güne kadar uzatılabilecek. Anılan sürede planını sunmayan üretici, düzeltme faaliyetinde bulunmayacağını kabul etmiş sayılacak. Verilen süre sonunda uygunsuzluğu gidermeyen üreticiye idari para cezası uygulanacak. Güvenli olmadığı tespit edilen ürünler için ürünün piyasaya arzının yasaklanması, piyasadaki ürünlerin toplatılması, gerektiğinde ürünün hizmet dışı bırakılması, ürünün üretici tarafından güvenli hale getirilemediği ya da güvenli hale getirilmesinin mümkün olmadığı durumlarda bertaraf edilmesi gibi kararlar verilebilecek. Üreticiler, kullanıcılarda olan ve piyasada bulunan, riskli ya da teknik düzenlemesine uygun olmayan otomotiv ürünlerini Bakanlığın müdahalesine gerek kalmadan gönüllü olarak geri çağırabilecek ve düzeltici faaliyette bulunabilecek. Yönetmelik 6 ay sonra yürürlüğe girecek. Galatasaray’ın eski başkanlarından Selahattin Beyazıt’ın 1971 yılında 100 bin lira karşılığında aldığı Riva arazisi 15 Haziran tarihinde satılmıştı. 1 milyon 157 bin m2’lik arazinin ihalesini en yüksek teklifi veren Fema İnşaat ve KLV İnşaat ortaklığı 3.1 milyar liralık teklifle kazanmış, ancak ihale sonrası C¸evre ve S¸ehircilik Bakanlığı’nın imar değişikliğine gitmesiyle 50 bin metrekarelik pazarlanabilir alan kaybı yaşanınca ihaleyi kazanan ortaklık grubu ihaleden çekilmişti. Dünyanın en büyük ve güçlü ticari uçağı Airbus A350-1000 için Katar Havayolları'nda hizmete başlamak üzere geldiği başkent Doha'da karşılama töreni yapıldı. Dünya genelinde bu uçağı ilk kez kullanacak Katar Havayollar'ının CEO'su Ekber el-Bakir, törende yaptığı konuşmada, Katar Havayollarının 5 yıl içinde 41 uçak daha almak istediğini, ihtiyaç doğrultusunda bu sayının 45-50'ye çıkarılabileceğini söyledi. Katar Havayollarının gelecek üç ayda Airbus A350-1000'in dünyadaki ilk ve tek kullanıcısı olacağını vurgulayan Bakir, aynı model ikinci bir uçağın daha teslim alınacağını duyurdu ancak tarih vermedi. Katar'ın, söz konusu uçağı Doha'dan Londra'ya düzenlenen seferlerde kullanması bekleniyor. İhaleyi ikinci sırada tamamlayan ve Yılmaz İnşaat Taahhüt ve Ticaret AŞ'nin teklifi ise 3 milyar 808 milyon lira toplam gelir ve 952 milyon lira şirket payı olmuştu. İhalenin kesinleşmesi sonrası bölge için düşünülen projeler konuşulurken, Galatasaray Başkanı Dursun Özbek, Emlak Konut’la üzerinde anlaştıkları Riva projesinde 950 villa yapılacağını açıklamıştı. EKOLOJİK KÖY GELİYOR Emlak Konut’un Riva ihalesi kapsamında inşa edilecek projesi ekolojik ve sürdürülebilir mimari yaklaşımıyla tasarlandı. EKO-KÖY projesinin toplam konut alanı 869 bin 522 metrekare olduğu belirtilirken, projede 206 bin 497 metrekare özel orman alanı bulunuyor. Emlak Konut Eko-Köy projesi için köy ve doğa yaşantısının bu projede hayat bulması için ihale şartnamesine belirli maddeler ekleyecek. İnşaatın 2018'de başlaması ve 3 yıl sürmesi bekleniyor. BÖLGEYİ HAREKETLENDİRDİ Galatasaray Sportiv A.Ş.’nin arazisinin satışı ve gündeme gelen proje bölgeyi de hareketlendirdi. Söz konusu arazinin satışı sonrası araziye yakın konumdaki arsaların fiyatlarında da ciddi artışlar meydana geldi. 3.Köprü ile hali hazırda değerine değer katan bölgede arsa m2’leri de 350-400 dolar seviyelerine kadar yükseldi. 3 MİLYAR 100 MİLYON TL Bölgede yaşanan değer artışlarının yanı sıra satışa çıkartılan bir arazisinin büyüklüğü ve fiyatı da dikkat çekiyor. 4 milyon m2 olarak satışa çıkartılan arazisi yakın tarihte İstanbul’da satışa çıkartılmış m2 olarak en büyük arazi olarak biliniyor. Arazinin büyüklüğü kıyaslama yapıldığında daha net ortaya çıkıyor. 4 bin dönümlük arazi 7,17 km2’lik İstanbul’un Güngören ilçesinin yarısı kadar. Değeri ve fiyatı ile uzun yıllar sürekli gündeme gelen Galatasaray'ın 1 milyon 157 bin m2’lik arazisinin 4 katı büyüklüğündeki arazinin satışı için istenen rakam da astronomik seviyelerde. 4 bin dönüm arazisinin satışı için 800 milyon dolar yani yaklaşık 3 milyar 100 milyon TL, eski para ile ise 3 kat trilyon isteniyor. Merkez Bankası’ndan yapılan duyuruda, “Kredi kartı işlemlerinde uygulanacak azami faiz oranlarında değişiklik yapılmamıştır. Bankalar, diğer ülkelerde olduğu gibi, kredi kartı faiz oranlarını bireysel kredi faizlerine göre daha yüksek belirlemektedir. Bu nedenle, kısa vadeli kredi gereksinimi olan kredi kartı sahiplerinin bu gereksinimlerini kredi kartları yerine tüketici kredileri yoluyla karşılamaları menfaatlerine olacaktır” ifadeleri kullanıldı Milyonlarca işçiyi yakından ilgilendiren ve heyecanla beklenen 2018 asgari ücret zam oranı için yapılan görüşme sona erdi. Toplantının ardından Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Jülide Sarıeroğlu, 2018 asgari ücret zammını açıkladı. Buna göre 2018 asgari ücret brüt olarak 2 bin 29 TL net olarak bin 603 TL olarak açıklandı.günün ilk yarısında yüzde Afet ve Acil Durum Yüksek Kurulu, Başbakan Yardımcısı Recep Akdağ'ın başkanlığında Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığında (AFAD) toplandı. Akdağ, toplantının açılış konuşmasında AFAD'ın afet ve acil durumlar ile sivil savunmaya ilişkin hizmetlerin ülke düzeyinde etkin bir biçimde yerine getirilmesi için kurulduğunu hatırlattı. Türkiye'nin 1999'daki büyük depremler sırasında çok büyük acılar yaşadığını anımsatan Akdağ, "Bu acılara sebep olan depremler sırasında organizasyon, etkin müdahale, hazırlık açısından Türkiye eksiklerini de görmüş oldu. Dolayısıyla hükümetimiz, o dönemde belli kurumları bir araya getirerek Başbakanlığın çatısı altında topladı." diye konuştu. Afet ve acil durumla ilgili olarak birçok bakanlığın ve kurumun görevleri olduğunu ifade eden Akdağ, bu görevlerin bir uyum ve ahenk içerisinde yürütülmesi gerektiği için bu nedenle Yüksek Kurul'un tesis edildiğini dile getirdi. Yüksek Kurul'un yılda en az iki kez toplandığını belirten Akdağ, bu yılın ikinci toplantısını gerçekleştirdiklerine işaret etti. Recep Akdağ, Yüksek Kurulu 2018 yılında biraz daha sık aralarla toplama ihtiyacı olacağını ifade ederek "Çünkü bu organizasyonun, bu kurul yapısının özellikle afetlere hazırlanmak, riski azaltmak konusunda çok daha farklı bir hamleyi bu yıl içerisinde, yani 2018 yılı içerisinde yerine getireceğini düşünüyorum. Dolayısıyla 2018 yılı içerisinde biraz daha sık toplantılarımız olacak." dedi.0,59 değer kazanarak sürekli müzayede işlemlerine verilen araya 77.242,79 puan ile girmişti.Sürekli müzayede işlemlerinin tekrar başlamasının ardından yükseliş eğilimini sürdüren endeks, şu dakikalarda yüzde 0,66 artışla 77.300 seviyelerinde bulunuyor. Analistler, öğleden sonra ABD'de başta fabrika ve dayanıklı mal siparişleri olmak üzere açıklanacak verilerin takip edileceğini belirterek, BIST 100 endeksinin 77.800 seviyesinin direnç, 76.000 seviyesinin destek konumunda olduğunu kaydediyor.Spot altının ons fiyatı yüzde 0.2 değer kaybederek bugün güne 1,237.65 dolardan işlem görerek başladı. Havalimanının batısında yer alan ve Gizlani Askeri Üssü'nde de tamamen kontrol sağlandı.Doğu cephesinden ilerleyen federal polis güçleri ve özel kuvvetler askerleri, havalimanı yakınındaki Elbu Seyf köyünü hafta başında terör örgütünden geri almıştı.Güney cephesinden ilerleyerek geçen yıl kentin tamamen kuşatılmasını sağlayan İran destekli Şii milisler Haşdi Şabi grubu da batı cephesinden ilk saldırıyı Çarşamba günü başlatmıştı. Telafer çevresindeki köylerde yoğun çatışma var.Bu arada Musul’un batısından ilk tahliye haberi geldi. El-Memum bölgesinden DEAŞ'ın kalkan olarak kullanmak için alıkoyduğu bin 508 kişi tahliye edildi. -Irak Göç ve Göçmenler Bakanlığınca kentin batısından tahliye edilen bin 508 kişilik ilk grup, Kayyara kasabasındaki kamplara yerleştirildi.Kapalıçarşı altın fiyatlarına göre çeyrek altın fiyatı bugün 192 lira, altın gram fiyatı ise 117 lira seviyesinde.Altın fiyatları ABD'den açıklanan pozitif verilerin ardından yatırımcıların riskli varlıklara geri dönüş yapmasıyla beraber dün geriledi. Spot altının ons fiyatı yüzde 0.2 değer kaybederek 1,237.65 dolardan işlem görürken, dün yüzde 0.7 değer kazanmıştı.KAPALIÇARŞI ALTIN FİYATLARIİstanbul Kapalıçarşı'da 24 ayar külçe altının gram satış fiyatı 116,75 lira, Cumhuriyet altınının satış fiyatı ise 780,00 lira oldu.Bu yıla en hızlı başlayan yatırım aracı altın oldu. 3 yıl yatırımcısına kaybettiren altın, Aralık ayında başladığı yükselişi bu yıl hızlandırdı. Peki altın fiyatları 3 yıllık kayıbın ardından nasıl yükselişe geçti? Altın fiyatları neden yükseliyor? Altın yorumlarını aşağıdaki playerdan izleyebilirsiniz.Analistler, bugün ABD'de açıklanacak ADP istihdam raporunun altın fiyatları üzerinde etkili olabileceğini belirterek, teknik olarak altının onsunda 1.210 doların destek, 1.250 - 1.255 dolar bandının ise önemli direnç seviyeleri olarak takip edileceğini kaydediyor. Altının gram fiyatında ise 116 seviyesinin izleneceğini dile getiren analistler, bu seviyenin altında kalınması durumunda düşüşün ivme kazanabileceğini, olası yükselişlerde ise 118 direncinin gündeme gelebileceğini tahmin ediyor.çarşambaAnalizciler, ABD'de üretimin azalacağına ve OPEC ile OPEC dışı üreticilerin birlikte kararlar alabileceğine ilişkin beklentilerin petrol fiyatlarında yukarı yönlü hareketleri destekleyen ana etkenler olduğunu ifade ediyor.günü 39 dolar sınırına yükselen Brent petrolün varil fiyatı, haftanın ilk işlem gününde 39,47 dolara kadar yükseldikten sonra şu dakikalarda 39,11 dolar seviyelerinden işlem görüyor. Brent petrol son olarak 11 Aralık 2015 tarihinde 39,71 dolara kadar yükselmişti.Avrupa'da tarafında ise piyasalar bu hafta Avrupa Merkez Bankası (AMB) faiz kararı ve Euro Bölgesi büyüme verisini bekliyor. Analistler, 10 Mart’taki AMB toplantısında alınacak yeni önlemlere yönelik beklentilerin arttığını belirtiyor. Bugün İuro Bölgesi'nde Sentix yatırımcı güveni açıklanacak. Cuma günü Almanya'da DAX 30 endeksi yüzde 0,74, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,92 ve İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 1,13 prim yaptı.Amerika'da BÜYÜME HEDEFİ REVİZE EDİLDİAsya'da hafta sonu gerçekleşen Çin Ulusal Kongresi'nin yıllık toplantısında ülkenin büyüme hedefinin yüzde 7 civarından yüzde 6,5 - 7,0 aralığına düşürüldüğü kaydedildi. Çin'deki gelişmeler sonrasında Şanghay bileşik endeksi şu dakikalarda yüzde 0,32 yükseldi. Japonya'da Nikkei 225 endeksi ise yüzde 0,61 düşüşle 16.911,32 puandan kapandı.Analizciler, bu hafta yurt içinde sanayi üretimi ve ödemeler dengesi verilerinin izleneceğini, yurt dışında ise AMB toplantısı ve ABD verilerinin takip edileceğini dile getiriyor.Teknik açıdan BIST 100 endeksinin 77.800 seviyesinin direnç konumunda olduğunu aktaran analistler, 76.300 ve 75.500 seviyelerinin destek olarak öne çıktığını vurguluyor. musavat son xeberler Son Xeberler - Son Xəbərlər, yeni musavat, müsavat, musavat qezeti xeberler
- Sitemap