Musavat.az
Musavat.az




Müsavat » Xeberler» Xeber

Türkiye-ABŞ münasibetlerinde kritik hefte – Azerbaycan üçün de heyecanlı dönem

22 Ağustos 2016
4:52 am


22/08/2016 [08:50]: xeber –
15 iyul “darbe”sinin müttəfiqlərə qurduğu tənlik çözüm ərəfəsində; Bu gün prezident Barak Obamanın ədliyyə generalları “Gülən işi” ilə bağlı ilk dəfə Ankaraya gəlirlər; səfərdən dərhal sonra vitse-prezident Bayden də Türkiyədə olacaq; Pensilvaniyadakı şəxslə bağlı verilən qərar Vaşinqton-Bakı əlaqələrinə də təsirsiz ötüşməyəcək… (Manset) ABŞ-Türkiyə münasibətlərində qeyri-müəyyən və gərgin dönəm davam edir. Qardaş ölkədəki 15 iyul uğursuz hərbi çevriliş cəhdindən sonra Ankara ilə Vaşinqton arasında bitən “Gülən kolu” bu münasibətlərin ən aşağı səviyyəyə enməsinə gətirib. Aydın görünür ki, tərəflər ən əvvəl bu problemi çözməlidir ki, qarşılıqlı etimad əvvəlki səviyyəyə qayıda bilsin.   Ötən həftə Türkiyənin xarici işlər naziri Mövlud Çavuşoğlu bu mövzunu – Fətullah Gülənin ekstradisiyası məsələsini bir daha ABŞ-ın dövlət katibi Con Kerri ilə telefon danışığı zamanı müzakirə edib. Məlumata görə, onlar həmçinin Kerri və Birləşmiş Ştatların vitse-prezidenti Co Baydenin Türkiyəyə planlaşdırılan səfərini də müzakirə ediblər. Bu gün isə Gülənin ekstradisiyası məsələsi ilə məşğul olan ABŞ-ın Ədliyyə Nazirliyinin yüksək səviyyəli nümayəndə heyəti Türkiyəyə təşrif buyuracaq. Avqustun 24-dək çəkəcək bu səfər çərçivəsində nümayəndə heyətinin Türkiyənin rəsmi şəxsləri ilə görüşləri nəzərdə tutulub.Prezident Obamanın adını açıqlamayan nümayəndəsi “Blumberq” telekanalına açıqlamasında vitse-prezident Baydenin 24 avqustda planlaşdırılan səfərindən öncə nümayəndə heyətinin Ankarada ekstradisiya məsələsini müzakirə edəcəyini deyib (Axar.az). Analitiklərə görə, Obamanın nümayəndə heyətini Türkiyəyə göndərməsi Gülənin ekstradisiya tələbinə önəm verdiyini göstərir. Bu arada isə tərəflər arasında Gülən mövzusunda açıqlama və bəyanatlar mübadiləsi, bir az da əsəb müharibəsi davam etməkdədir. “Fətullah Gülənin ekstradisiyası qətiyyən siyasi məsələ deyil”. Belə bir açıqlama ilə ABŞ Dövlət Departamentinin sözçüsü Mark Toner çıxış edib. Onun sözlərinə görə, bu, iki dövlət arasındakı ekstradisiya anlaşması ilə bağlı olan bir prosesdir. Başa düşüləndir. Bununla Amerika tərəfi əslində məsələnin siyasiləşməsinin tərəfdarı olmadığını ortaya qoyub, Türkiyə kimi mühüm və vazkeçilməz regional müttəfiqlə münasibətlərin krtik həddə çatmasından qaçmağa çalışır. Amma ABŞ rəsmiləri istəsə də, istəməsə də, sözsüz ki, məsələ həm də siyasidir. Çünki Türkiyədə 15  iyul “darbe girişimi”nin arxasında məhz ABŞ-ın durması haqda qardaş ölkə toplumunda, onun siyasi kəsimində daşlaşmış rəy var. Doğrudur, son vaxtlar rəsmi Ankaranın siyasətində bu iddianı bir qədər yumşaltmaq və diqqəti daha çox F.Gülənin ekstradisiyasına yönəltmək istəyi müşahidə edilir ki, bu da anlaşılandır: Türkiyə xarici siyasətdə praqmatik kursa qayıtmaq məramı göstərir. Təsadüfi deyil ki, XİN başçısı Mövlud Çavuşoğlu ötən həftəsonu verdiyi bir açıqlamada “Türkiyədəki hərbi çevrilişə cəhdin arxasında ABŞ-ın dayandığını təsdiq edilməyib” ifadəsini də işlədib. Lakin cənab Çavuşoğlu bunu da əlavə edib: “Bununla belə, rəsmi Ankara bəyan edir ki, hərbi çevrilişə cəhddə günahlandırılan Fətullah Gülənin ABŞ-dan Türkiyəyə ekstradisiya edilməməsi elə rəy formalaşdıra bilər ki, ABŞ hərbi çevrilişə cəhdin arxasında dayanır”. Nazir bir daha bildirir ki, Türkiyə əvvəl olduğu kimi, Fətullah Gülənin ABŞ-dan ekstradisiyasını tələb edir.Bəs ikitərəfli münasibətlərdə Gülən əngəli bu həftə aşıla bilərmi? Böyük ehtimalla, məhz ABŞ “ədliyyə generalları”nın  Türkiyə səfəri məsələyə xeyli dərəcədə aydınlıq gətirəcək, hətta nöqtə qoyacaq. Səfərdən dərhal sonra vitse-prezident Baydenin Ankaraya səfərinin planlaşdırılması bu qənaəti gücləndirir. Çünki siyasi ekspertlərə görə, həmin səfərlərdə əsas müzakirə mövzusu məhz Gülənin ekstradisiyası olacaq. Bir sözlə, Türkiyə-ABŞ münasibətlərində kritik bir həftə başlayır. Ağ Evin Gülənlə bağlı qərarı isə sözsüz ki, onun Azərbaycanla əlaqələrinə də təsirsiz ötüşməyəcək. Çünki ABŞ-Türkiyə münasibətləri ölkəmiz də daxil, böyük bir regionun siyasi aqibətinə təsir edəcək gücdə olan mühüm faktordur. Başqa yandan, Azərbaycan öz xarici siyasət kursunda istər-istəməz qardaş ölkənin – əsas təbii müttəfiqinin siyasi qayğılarını və gözləntilərini də ciddiyə almalı olur.   Bu arada F. Gülən bu gündən etibarən onun taleyi ilə bağlı başlayacaq Ankara-Vaşinqton kritik danışıqlarından söz açaraq bildirib ki, ABŞ Türkiyənin təqdim elədiyi materiallarda onun ekstradisiyası üçün qanuni əsaslar tapmayacaq. Bu barədə qazeta.ru “əl-Arabiya” telekanalına istinadən xəbər yayıb.“Düşünmürəm ki, Amerika yanlış qərar verəcək və bununla da özünü beynəlxalq birliyin qınağına tuş edəcək. Bu, yalnız o halda mümkün ola bilər ki, Amerika quru iddialarla aldadılsın. Türkiyə artıq mənim həbsimlə bağlı sifariş göndərib, ancaq ABŞ məhkəməsi bunu rədd edib – əgər öz mənbələrimə inansam”.Ancaq iş ondadır ki, “Gülən işi” nə qədər hüquqi prosedura kimi təqdim edilsə də, artıq vurğulandığı kimi, həm də siyasiləşib. Ayrı sözlə, Ankara və Vaşinqton arasında Gülən müəyyən mərhələdə siyasi bazarlıq predmeti də ola bilər. Olacaqmı, yoxsa Ağ Ev öz milli maraqlarını artıq təhlükəli planları de-şifrə olmuş bir şəxsin maraqlarına qurban verəcək? Hər necə olmasa, qarşıdakı bir həftə əsas suala aydınlıq gətirməlidir. 


mənbə : moderator.az



Şərh yazılmayıb.

Şərh yaz.








           
MARAQLI
Maraqlı
- Sitemap BIST 100 endeksi, günün ilk yarısında yüzde 0,59 değer kazanarak sürekli müzayede işlemlerine verilen araya 77.242,79 puan ile girmişti.Sürekli müzayede işlemlerinin tekrar başlamasının ardından yükseliş eğilimini sürdüren endeks, şu dakikalarda yüzde 0,66 artışla 77.300 seviyelerinde bulunuyor. Analistler, öğleden sonra ABD'de başta fabrika ve dayanıklı mal siparişleri olmak üzere açıklanacak verilerin takip edileceğini belirterek, BIST 100 endeksinin 77.800 seviyesinin direnç, 76.000 seviyesinin destek konumunda olduğunu kaydediyor.Spot altının ons fiyatı yüzde 0.2 değer kaybederek bugün güne 1,237.65 dolardan işlem görerek başladı. Havalimanının batısında yer alan ve Gizlani Askeri Üssü'nde de tamamen kontrol sağlandı.Doğu cephesinden ilerleyen federal polis güçleri ve özel kuvvetler askerleri, havalimanı yakınındaki Elbu Seyf köyünü hafta başında terör örgütünden geri almıştı.Güney cephesinden ilerleyerek geçen yıl kentin tamamen kuşatılmasını sağlayan İran destekli Şii milisler Haşdi Şabi grubu da batı cephesinden ilk saldırıyı Çarşamba günü başlatmıştı. Telafer çevresindeki köylerde yoğun çatışma var.Bu arada Musul’un batısından ilk tahliye haberi geldi. El-Memum bölgesinden DEAŞ'ın kalkan olarak kullanmak için alıkoyduğu bin 508 kişi tahliye edildi. -Irak Göç ve Göçmenler Bakanlığınca kentin batısından tahliye edilen bin 508 kişilik ilk grup, Kayyara kasabasındaki kamplara yerleştirildi.Kapalıçarşı altın fiyatlarına göre çeyrek altın fiyatı bugün 192 lira, altın gram fiyatı ise 117 lira seviyesinde.Altın fiyatları ABD'den açıklanan pozitif verilerin ardından yatırımcıların riskli varlıklara geri dönüş yapmasıyla beraber dün geriledi. Spot altının ons fiyatı yüzde 0.2 değer kaybederek 1,237.65 dolardan işlem görürken, dün yüzde 0.7 değer kazanmıştı.KAPALIÇARŞI ALTIN FİYATLARIİstanbul Kapalıçarşı'da 24 ayar külçe altının gram satış fiyatı 116,75 lira, Cumhuriyet altınının satış fiyatı ise 780,00 lira oldu.Bu yıla en hızlı başlayan yatırım aracı altın oldu. 3 yıl yatırımcısına kaybettiren altın, Aralık ayında başladığı yükselişi bu yıl hızlandırdı. Peki altın fiyatları 3 yıllık kayıbın ardından nasıl yükselişe geçti? Altın fiyatları neden yükseliyor? Altın yorumlarını aşağıdaki playerdan izleyebilirsiniz.Analistler, bugün ABD'de açıklanacak ADP istihdam raporunun altın fiyatları üzerinde etkili olabileceğini belirterek, teknik olarak altının onsunda 1.210 doların destek, 1.250 - 1.255 dolar bandının ise önemli direnç seviyeleri olarak takip edileceğini kaydediyor. Altının gram fiyatında ise 116 seviyesinin izleneceğini dile getiren analistler, bu seviyenin altında kalınması durumunda düşüşün ivme kazanabileceğini, olası yükselişlerde ise 118 direncinin gündeme gelebileceğini tahmin ediyor.çarşambaAnalizciler, ABD'de üretimin azalacağına ve OPEC ile OPEC dışı üreticilerin birlikte kararlar alabileceğine ilişkin beklentilerin petrol fiyatlarında yukarı yönlü hareketleri destekleyen ana etkenler olduğunu ifade ediyor.günü 39 dolar sınırına yükselen Brent petrolün varil fiyatı, haftanın ilk işlem gününde 39,47 dolara kadar yükseldikten sonra şu dakikalarda 39,11 dolar seviyelerinden işlem görüyor. Brent petrol son olarak 11 Aralık 2015 tarihinde 39,71 dolara kadar yükselmişti.Avrupa'da tarafında ise piyasalar bu hafta Avrupa Merkez Bankası (AMB) faiz kararı ve Euro Bölgesi büyüme verisini bekliyor. Analistler, 10 Mart’taki AMB toplantısında alınacak yeni önlemlere yönelik beklentilerin arttığını belirtiyor. Bugün İuro Bölgesi'nde Sentix yatırımcı güveni açıklanacak. Cuma günü Almanya'da DAX 30 endeksi yüzde 0,74, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,92 ve İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 1,13 prim yaptı.Amerika'da BÜYÜME HEDEFİ REVİZE EDİLDİAsya'da hafta sonu gerçekleşen Çin Ulusal Kongresi'nin yıllık toplantısında ülkenin büyüme hedefinin yüzde 7 civarından yüzde 6,5 - 7,0 aralığına düşürüldüğü kaydedildi. Çin'deki gelişmeler sonrasında Şanghay bileşik endeksi şu dakikalarda yüzde 0,32 yükseldi. Japonya'da Nikkei 225 endeksi ise yüzde 0,61 düşüşle 16.911,32 puandan kapandı.Analizciler, bu hafta yurt içinde sanayi üretimi ve ödemeler dengesi verilerinin izleneceğini, yurt dışında ise AMB toplantısı ve ABD verilerinin takip edileceğini dile getiriyor.Teknik açıdan BIST 100 endeksinin 77.800 seviyesinin direnç konumunda olduğunu aktaran analistler, 76.300 ve 75.500 seviyelerinin destek olarak öne çıktığını vurguluyor. musavat son xeberler Son Xeberler - Son Xəbərlər, yeni musavat, müsavat, musavat qezeti xeberler