Musavat.az
Musavat.az




Müsavat » Xeberler» Xeber

Qeddafini ölüme aparan 180 milyard ve ereb eneneleri -Dövletsiz beş il

21 Ekim 2016
6:56 am


21/10/2016 [10:54]: xeber –
Düz beş il bundan əvvəl – 20 oktyabr 2011-ci ildə 42 il ölkəyə rəhbərlik edən Liviya lideri, polkovnik Müəmmər Qəddafi NATO qoşunlarının dəstəklədiyi Liviya üsyançıları tərəfindən öldürüldü.Liviyadakı vətəndaş müharibəsi və tayfalararası çəkişmələrə altıncı ildir ki, davam edir. Dövlət orqanlarını yaratmaq cəhdləri müvəffəqiyyətsiz olub, iqtisadiyyat dağılıb. Ölkədə bütün region üçün təhlükə yaradan vəziyyət hökm sürür. Bütün bunlara görə isə Şimali Afrika ölkəsinin siyasi quruluşunu zorla dəyişdirən Qərb dövlətləri birbaşa məsuliyyət daşıyır.Publika.az “RİA-Novosti” agentliyinə istinadən xəbər verir ki, “Rusiya Seqodnya” informasiya agentliyinin multimedia mətbuat mərkəzində dəyirmi masa ətrafında toplaşan diplomatlar, alimlər və siyasətçilər Qəddafisiz və dövlətsiz Liviyanın 5 ilini müzakirə ediblər.Cəzasız qalan cinayət2011-ci ilin 17 fevralından ölkədə vətəndaş müharibəsi başlanmışdı. Həmin ilin yayında Qəddafi qanundan kənar elan edildi: Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsi onu qətllər və qanunsuz həbslərdə ittiham edərək həbsinə sanksiya verdi. Payız aylarında NATO-nun dəstəyi ilə hərəkət edən silahlı güclər ölkənin bütün ərazisini nəzarət altına aldılar. Yalnız Qəddafinin vətəni olan Sirt şəhəri qalmışdı. Keçid Milli Şurası adından hərəkət edən üsyançılar onu demək olar ki, parçaladılar. Kimlərsə onun dəhşətli görüntülərini mobil telefonla çəkərək bütün dünyaya yaydı.Qəddafinin ölümü məhkəmənin hökmü üzrə edam deyildi. Rusiyanın Xarici İşlər Nazirliyinin Diplomatik Akademiyasının aktual beynəlxalq problemlər İnstitutunun Avrasiya Tədqiqatları Mərkəzinin rəhbəri, 1980-ci illərin ikinci yarısında Liviyada SSRİ-in fövqəladə və səlahiyyətli səfiri işləyən Oleq Peresıpkin hesab edir ki, bu, nə vaxtsa araşdırılacaq qətl və cinayət idi.Liviya və Suriya xalqları ilə həmrəylik üzrə Rusiya komitəsinin sədri Sergey Baburin iddia edir ki, nə Tripolini, nə də Sirti heç bir müxalifət gücü tutmayıb. Baburinin fikrincə, onlar Qərb tərəfindən maliyyələşdirilən muzdlular idilər. “Müəmmər Qəddafi NATO-un xüsusi əməliyyatı nəticəsində tutulmuşdu. Onu öldürmək hüququnu isə bir dəstədən başqasına satırdılar. Biz uzun müddət həqiqəti bilməyəcəyik, amma həqiqət gec-tez dünyaya məlum olacaq. Vaxt gələcək, Qəddafi görkəmli xadimlərin arasına daxil ediləcək”.Qəddafi kimə mane olurdu?Oleq Peresıpkin hesab edir ki, iqtisadi səbəblər Qərb ölkələri, hər şeydən əvvəl ABŞ-ın Qəddafini devirməsinin səbəbi idi. “Müxtəlif mənbələrə görə, Qəddafi Qərbi Avropa və ABŞ-da qiymətli kağızlara təxminən 180 milyard qoymuşdu. Təbii ki, indi bütün bu pul və çoxsaylı obyektlər müsadirə edilib”, – o, qeyd edib.Serqey Baburin isə bildirir ki, Qəddafinin aradan götürülməsinin mühüm səbəblərindən biri onun demokratiyanın qərb modelinə uyğun olmaması idi: “Çünki Liviya ərəb xalqının çoxəsirlik ənənələri ilə yaşayırdı, amma müasir reallıqları da nəzərə alırdı. Qərb strateqləri hesab edirdilər ki, Liviyanı unifikasiya edilmiş dövlət modelini qurmağa məcbur etmək çox sadədir”.Həyata keçməyən ümidlərYaxın Şərq və Şimali Afrikanın müasir tarixi üzrə mütəxəssis Qriqori Lukyanovun sözlərinə görə, əhalinin hələ də əhəmiyyətli hissəsi yeni Liviyanı qurmağa, onu dünyanın iqtisadi və siyasi sisteminə birləşdirməyə ümid edir. Onların fikrincə, Qəddafi dövründə ölkə təcrid edilmişdi. Xüsusilə, bu əhval-ruhiyyə gənc livanlıların arasında yayılıb. Bu isə əhalinin böyük əksəriyyətidir. Əhalinin 60 faizini 29 yaşa qədər olan insanlar təşkil edir.Moskva Dövlət Beynəlxalq Münasibətlər İnstitutunun aparıcı elmi işçisi Yuri Zinin bildirir ki, “Ərəb baharı” Liviya üçün əsl faciə olub. Onun sözlərinə görə, indiyə kimi nə qədər insanın həlak olduğu dəqiq məlum deyil.“Ölkə öz birliyini və sabitliyini itirdi. Liviya ümumxalq seçilmiş parlament və azad KİV əldə etdi. Amma nəticədə parlament iki parlamentə parçalandı, kütləvi informasiya vasitələri silahlı qrupların əlində oyuncağa çevrildi”, – Yuri Zinin qeyd edib.Zinin hesab edir ki, Qəddafinin diktaturasından qurtulan Liviya xalqı bütün parametrlər üzrə ölkəni geri atdı: “Dövlət institutları dağıdılıb, iqtisadiyyat məhv edilib, ölkənin əsas sərvəti olan neftin hasilatı dörd dəfə azalıb. Ölkəyə İŞİD-in dəstələri daxil olub, Amerika aviasiyası Liviya ərazisini yenidən bombalayır. Liviyanın birliyini bərpa etmək üçün BMT-nin göstərdiyi bütün səylər nəticəsiz qalıb. Ölkədə iki hərbi-siyasi blok fəaliyyət göstərir. Faktiki olaraq Liviya vahid ölkə kimi daha mövcud deyil. Ölkəni son parçalanmadan azad etmək üçün çox sərt güc, ola bilər ki, hərbi idarə lazımdır”.Qriqori Lukyanov bildirir ki, ölkə bütün Yaxın Şərq və Şimali Afrika üçün qeyri-sabitlik mərkəzinə çevrilib. O, əlavə edir ki, Liviya əvvəlki kimi təbii resursların geniş ehtiyatlarına malik olan zəngin ölkə olaraq qalır.Oleq Peresıpkin bu fikirdədir ki, Liviya dövlətinin bərpası prosesinə ərəb ölkələri qoşulmalıdır. Amma o, Müəmmər Qəddafi ilə müqayisə edilə biləcək fiqurun tapılacağına şübhə edir.Liviyada hazırda faktiki olaraq, qanuni hökumət yoxdur. Ölkədə vətəndaş müharibəsi gedir və iki hökumət fəaliyyət göstərir: ölkənin şərqindəki Tobruk şəhərində parlament və Tripolidə Ümumi Milli Konqres. Bundan başqa, Sirt, Kirenaika və Tripolitaniyada naməlum hərbiləşdirilmiş qruplaşmalar var. Ölkəni sahil boyunca keçmək böyük problemdir. Liviyada İŞİD müvəffəqiyyətlə hərəkət edir. Bir sözlə, Liviyanı anlamaq çox çətindir. Liviya çoxdan dünya informasiya məkanından kənardadır. Ölkədə jurnalistlər praktik olaraq işləmirlər, bu sonsuz vətəndaş mübarizələri heç kəsə maraqlı deyil.(publika,az)


mənbə : moderator.az



Şərh yazılmayıb.

Şərh yaz.








           
MARAQLI
Maraqlı
- Sitemap BIST 100 endeksi, günün ilk yarısında yüzde 0,59 değer kazanarak sürekli müzayede işlemlerine verilen araya 77.242,79 puan ile girmişti.Sürekli müzayede işlemlerinin tekrar başlamasının ardından yükseliş eğilimini sürdüren endeks, şu dakikalarda yüzde 0,66 artışla 77.300 seviyelerinde bulunuyor. Analistler, öğleden sonra ABD'de başta fabrika ve dayanıklı mal siparişleri olmak üzere açıklanacak verilerin takip edileceğini belirterek, BIST 100 endeksinin 77.800 seviyesinin direnç, 76.000 seviyesinin destek konumunda olduğunu kaydediyor.Spot altının ons fiyatı yüzde 0.2 değer kaybederek bugün güne 1,237.65 dolardan işlem görerek başladı. Havalimanının batısında yer alan ve Gizlani Askeri Üssü'nde de tamamen kontrol sağlandı.Doğu cephesinden ilerleyen federal polis güçleri ve özel kuvvetler askerleri, havalimanı yakınındaki Elbu Seyf köyünü hafta başında terör örgütünden geri almıştı.Güney cephesinden ilerleyerek geçen yıl kentin tamamen kuşatılmasını sağlayan İran destekli Şii milisler Haşdi Şabi grubu da batı cephesinden ilk saldırıyı Çarşamba günü başlatmıştı. Telafer çevresindeki köylerde yoğun çatışma var.Bu arada Musul’un batısından ilk tahliye haberi geldi. El-Memum bölgesinden DEAŞ'ın kalkan olarak kullanmak için alıkoyduğu bin 508 kişi tahliye edildi. -Irak Göç ve Göçmenler Bakanlığınca kentin batısından tahliye edilen bin 508 kişilik ilk grup, Kayyara kasabasındaki kamplara yerleştirildi.Kapalıçarşı altın fiyatlarına göre çeyrek altın fiyatı bugün 192 lira, altın gram fiyatı ise 117 lira seviyesinde.Altın fiyatları ABD'den açıklanan pozitif verilerin ardından yatırımcıların riskli varlıklara geri dönüş yapmasıyla beraber dün geriledi. Spot altının ons fiyatı yüzde 0.2 değer kaybederek 1,237.65 dolardan işlem görürken, dün yüzde 0.7 değer kazanmıştı.KAPALIÇARŞI ALTIN FİYATLARIİstanbul Kapalıçarşı'da 24 ayar külçe altının gram satış fiyatı 116,75 lira, Cumhuriyet altınının satış fiyatı ise 780,00 lira oldu.Bu yıla en hızlı başlayan yatırım aracı altın oldu. 3 yıl yatırımcısına kaybettiren altın, Aralık ayında başladığı yükselişi bu yıl hızlandırdı. Peki altın fiyatları 3 yıllık kayıbın ardından nasıl yükselişe geçti? Altın fiyatları neden yükseliyor? Altın yorumlarını aşağıdaki playerdan izleyebilirsiniz.Analistler, bugün ABD'de açıklanacak ADP istihdam raporunun altın fiyatları üzerinde etkili olabileceğini belirterek, teknik olarak altının onsunda 1.210 doların destek, 1.250 - 1.255 dolar bandının ise önemli direnç seviyeleri olarak takip edileceğini kaydediyor. Altının gram fiyatında ise 116 seviyesinin izleneceğini dile getiren analistler, bu seviyenin altında kalınması durumunda düşüşün ivme kazanabileceğini, olası yükselişlerde ise 118 direncinin gündeme gelebileceğini tahmin ediyor.çarşambaAnalizciler, ABD'de üretimin azalacağına ve OPEC ile OPEC dışı üreticilerin birlikte kararlar alabileceğine ilişkin beklentilerin petrol fiyatlarında yukarı yönlü hareketleri destekleyen ana etkenler olduğunu ifade ediyor.günü 39 dolar sınırına yükselen Brent petrolün varil fiyatı, haftanın ilk işlem gününde 39,47 dolara kadar yükseldikten sonra şu dakikalarda 39,11 dolar seviyelerinden işlem görüyor. Brent petrol son olarak 11 Aralık 2015 tarihinde 39,71 dolara kadar yükselmişti.Avrupa'da tarafında ise piyasalar bu hafta Avrupa Merkez Bankası (AMB) faiz kararı ve Euro Bölgesi büyüme verisini bekliyor. Analistler, 10 Mart’taki AMB toplantısında alınacak yeni önlemlere yönelik beklentilerin arttığını belirtiyor. Bugün İuro Bölgesi'nde Sentix yatırımcı güveni açıklanacak. Cuma günü Almanya'da DAX 30 endeksi yüzde 0,74, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,92 ve İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 1,13 prim yaptı.Amerika'da BÜYÜME HEDEFİ REVİZE EDİLDİAsya'da hafta sonu gerçekleşen Çin Ulusal Kongresi'nin yıllık toplantısında ülkenin büyüme hedefinin yüzde 7 civarından yüzde 6,5 - 7,0 aralığına düşürüldüğü kaydedildi. Çin'deki gelişmeler sonrasında Şanghay bileşik endeksi şu dakikalarda yüzde 0,32 yükseldi. Japonya'da Nikkei 225 endeksi ise yüzde 0,61 düşüşle 16.911,32 puandan kapandı.Analizciler, bu hafta yurt içinde sanayi üretimi ve ödemeler dengesi verilerinin izleneceğini, yurt dışında ise AMB toplantısı ve ABD verilerinin takip edileceğini dile getiriyor.Teknik açıdan BIST 100 endeksinin 77.800 seviyesinin direnç konumunda olduğunu aktaran analistler, 76.300 ve 75.500 seviyelerinin destek olarak öne çıktığını vurguluyor. musavat son xeberler Son Xeberler - Son Xəbərlər, yeni musavat, müsavat, musavat qezeti xeberler