Musavat.az
Musavat.az




Müsavat » Xeberler» Xeber

“Her insan öz Nizamisini özü tapmalıdır”

24 Haziran 2016

11:12 am


24/06/2016 [15:11]: xeber –
Azərbaycan Yazıçılar Birliyinin yaradıcılıq məsələləri
üzrə katibi, çoxşaxəli yaradıcılığa malik şair-qəzəlxan, dramaturq və çoxsaylı
kinossenarilərin müəllifi İlqar Fəhmi sayt saytına geniş müsahibə verib. Müsahibənin
ikinci hissəsini təqdim edirik. Birinci hissəni bu linkdən (http://www.moderator.az/news/142009.html) oxuya bilərsiniz. 

 

-Klassik ədəbiyyatımız həm də gizli
ezoterik xəzinədir. O xəzinənin  açarları
niyə tapılmır?

-Heç tapılan da
deyil. Bu ad altında deyilən hər nə varsa yalandır. Dünyanın gizli təşkilatları
haqda kitablar,  bu kimi faktlar varsa, bəs
gizlilik harada qalır?  100 min tirajla dərc
edilən bu kitablar sadəcə satış üçün yazılıb. Gizli sayılan bir sirri ortaya
çıxarıb vermək olarsa, deməli bu gizli deyil. Əgər bu barədə nəyisə yazmaq
olursa, deməli  yalandır. Bu kimi
duyğular bölüşülmür, fərdidir. Onları izah etmək, dilə gətirmək olmur. Bu
baxımdan  ezoterika dilə gətirilə bilməyən
həqiqətlərdir. Həqiqət görünənin əksidir, aysberqin görünməyən tərəfidir. Baxın, ezoterika
haqqında nə qədər kitab yazılırsa, kodlar kəşf olunursa bunlar hamısı
qeyri-realdır. Ezoterika, metofizikanın ən
böyük nümunəsi muğamımızdır. Onu dinləyəndə keçirdiyim duyğuları sözə çevirməyim
mümkünsüzdür. Bununla yanaşı xalçalarımız, minatürlər və s. oradakı əl işləri,
cizgilər insana bəxş etdiyi duyğuları təsvir etmək olmur. Bu zaman  sözlə deyilən hər şey yalan olacaq. Ezoterikanın əsasını təşkil edən də elə
budur.

 

-Nizami Gəncəvinin yalnız poetikasını bizə
təqdim edirlər. Amma “Xəmsə”nin daxili qatı hələ də öyrənilməyib. Bu durumda
biz onu itirmirikmi? Bunun qarşısını almaq üçün nə edə bilərik?

 

-Nizami Gəncəvidə irfan,
metafizika, ezoterika hər şey var. Onun əsas bizə bəlli olan müdrüklüyüdür,
moralistikasıdır. Onun ezoterikasını izah etmək mümkün olmayıb. Hər insan  Nizamisini özü tapmalıdır. Onunla bağlı bizə
bəlli olan nüanslar çoxdur, onlardan yola çıxaraq, hər kəs bir cür dərk edə, təhlil
apara anlaya bilər. Nizamini kəşf etmək sərbəst iş hesab olmalıdır. Çünki hər insanın
axtarış və kəşf forması fərqlidir. Kəşfi şüur, heyrət, vahimə bu proseslər əksinə
də gedə bilər. Hamıda dərk etmə eyni ola bilərmi? Hamıda eyni olması mümkün
deyil. Hər insanda proses  başqa cür
gedir.

 

-“Dəfnə ağacı” əsərinizlə çəkilən
serial  eynidirmi?

-Seriallar 2 cür
olur, kinoserial və teleserial. Kinoserial bir neçə bölüm olur, tez bitir.
Teleseriallar isə uzunmüddətli davam edir. Kinoserialın ssenarisi yazılır,
yavaş-yavaş çəkilir. Uzunmüddətli serialın çox problemi olur. Məsələn hansısa
aktyor harasa getməli olur, yaxud başına bir iş gəlir, onu ssenaridən çıxarmalı
olursan. “Dəfnə ağacı”ndan sonra da bir neçə serial çəkilməsi
nəzərimizdədir. Əsərdəki obrazlar,
onların xarakteri serial başlayanda 
olduğu kimi təqdim edilir, sonrakı prosesə isə tamaşaçı reaksiyası təsir
edir. Kütlə nəyi necə görmək istəyir, nələri bəyənirsə o istiqamətə yönəlməli
oluruq. Belə olan halda da əsərlə serial arasında uyğunluq pozulur. Məsələn,
ana obrazı Sənubər İsgəndərli mənfi obraz idi. Sonradan tamaşaçı onu sevdi və
biz müəyyən zamandan sonra həmin obrazı müsbət qəhrəmana çevirməli olduq. Əsərdə
oğul ailəsini xilas edir, lakin ssenari tamaşaçı istəyi ilə ananın ailəni
oğuldan xilas etməsi yönündə dəyişdirildi.

-Filmin gedişi sizi qane edirmi?

-Mən bütün problemləri
nəzərə alaraq, onları anlayıram. Əskik cəhətləri güzəştə getməli oluruq. Asan
deyil  serial həftənin 4 günü efirə getməlidir.
Bizdə gündəlik serial yox idi. Bu ənənə yenidir. Ona görə də çatışmayan cəhətləri
nəzərə alıram. Ssenari hər gün yazılır, aktyorların istirahətsiz oynaması və bu kimi hallar əslində efirdən
güründüyü qədər asan deyil. Ona görə də, zamanla hər şeyin daha mükəmməl
olacağına inanıram. Bütün kollektiv çox əziyyət çəkir, gecə-səhərə çalışırlar.

-Çəkilişdəki çatışmazlıqlar  sizdə nə təəssürat oyadır?

-Əvvəla maliyyə
çatışmazlığı vardı. Sonradan evlərə dekor alıb düzə bildik. Təbii ki, buna
tamaşaçı cavabdeh deyil. O hazır, tam material istəyir. Lakin biz də
yavaş-yavaş işləri yoluna qoymağa çalışırıq. Zamanla hər şeyin mükəmməl olacağına
inanırıq.

Elmin Nuri

Kəmalə Yusifli

 

 

 

 

 

 

 

 




Şərh yazılmayıb.

Şərh yaz.








           
MARAQLI
Maraqlı
- Sitemap - musavat son xeberler Son Xeberler - Son Xəbərlər, yeni musavat, müsavat, musavat qezeti xeberler