Musavat.az
Musavat.az




Müsavat » Xeberler» Xeber

“Dedi uşağı sene qaytararam, amma, bir qurban kesersen”

05 Ekim 2016
2:16 pm


05/10/2016 [18:12]: xeber –
“Zəif görünən o tayfanı (möminləri) yer üzünün daim xeyir- bərəkət verdiyimiz Şərq tərəflərinə varis etdik”. “Quran” “Əraf” surəsi, 137-ci ayəAllahın sevimli dostlarından Şeyx Hacı Tapdığı və Yunis Əmrəni ziyarət etmək Qax rayonunun Oncallı kəndinə yola düşürəm. Tarixi mənbələrdən məlum olduğu kimi, Hacı Tapdıq böyük sufi mütəfəkkiri və dövrünün övliyası kimi tanınmış və bir çox İlahiyyat alimlərinin, şeyxlərin yetişməsində əməyi olmuşdur. O cümlədən böyük sufi şairi Yunis Əmrə də seyr və sülukunu onun yanında tamamlamışdır. Şairin yazdığına görə 40 il mürşidi Hacı Tapdığa xidmət etmiş və ondan mənəvi elmləri əxz etmişdir. Yunis meşədən odun qırıb gətirərkən, həmişə ağacın düzünü gətirərmiş. Bunun səbəbini soruşanda deyib: “Qırx ildir mürşidimə xidmət edirəm, onda əyri bir şey görmədim. Qoy odunlar da düz olsun”.Bektaşi rəvayətnaməsində Yunis Əmrənin gəncliyi haqqında belə bir rəvayət var: “Rum eli qariyələrindən birində Yunis adlı bir fağır vardı. Rəncbərliklə məşğul olurdu. Bir il quraqlıq olduğundan Yunisin ruzisi tükəndi. Dövrün övliyası və alimi kimi tanınan Hacı Bektaşın yanına gəlib, buğda istədi. Bektaş Vəli onu bir müddət dərgahında saxladı. Yunis getmək istəyəndə Şeyx ona sifariş göndərdi: “Buğdanı istəyir, yoxsa ərənlər himmətini?”  Yunis çox şeylərdən qafil olduğundan  buğdanı istədi. Bektaş Vəli təkrar xəbər göndərdi: “İstərsə o, alacaq hər dənəsinə nəfəs edəyim”. Yunis yenə buğdanı istədi. Bektaş Vəli üçüncü dəfə xəbər göndərdi: “İstərsə hər çəyirdək sayınca himmət edəyim”. Yunis yenə buğdada israr etdi. Buğdanı götürüb güdəndə yolda öz cahilliyini dərk etdi və Şeyxin hüzuruna qayıdıb üzr istədi”.Sonralar mənəvi dünyasını zənginləşdirmək üçün Yunis Əmrə Azərbaycana gələrək Şeyx Tapdığa intisab etdi.Şeyx Yunisin Oncallı kəndindəki  qəbri üzərində ərəbcə kitabənin  tərcüməsi  aşağıdakı kimidir:“Biz torpaqdan günahsız yaranmışdıq, torpağa isə, günahkar qayıdırıq. Bu qəbri məşhur Şeyx Yunisin xatirəsini əziz tutmaq üçün, Mirzə ibn Çələbi məşhur Soltan ibn Saleh ibn Məhəmməd ibn Məhəmməd Zaman (ibn) İmam-Əli Allah onları bağışlasın- 821-ci il tarixdə bina etdi”.  (Tərcümə AMEA-nın əməkdaşı, etnoqraf Alim  Məşədixanım Nemətə məxsusdur.)Şeyx Hacı Tapdığın həmin məzarlıqdakı qəbri üzərindəki daş  kitabənin tərcüməsi isə, belədir:“Rəhimli və mərhəmətli olan Allahın adı ilə. Hər iki dünyanın Rəbbinə həmd olsun.Onun yaratdığı Məhəmmədə və onun nəslinin hamısına salam və salavat. Bu evi (qəbr evini) Şeyx Mirzə ibn Çələbi və Salman ibn Saleh 1207-ci ildə bina etdirmişdir”.Hər iki kitabədəki tarixlər şeyxlərin dəfn tarixlərini deyil, qəbirüstü abidənin bərpa tarixlərini göstərir. Həmçinin birinci kitabə ilə ikinci kiyabənin qoyulması arasında çox böyük zaman fərqi vardır. Qəbirləri bərpa edən şəxslər də eyni nəsildən olub, eyni adları daşısalar da, müxtəlif əsrlərdə yaşamış və təkrar adları daşımış adamlardır.Tarixi mənbələrdə Yunis Əmrənin Sakariya çevrəsində – Sarıköydə, hicri tarixlə 648-ci (miladi-1250) ildə doğulduğu, məşhur sufi mütəfəkkiri Mövlanə Cəlaləddin Ruminin (1207-1273) və Sufi Şeyxi övliya Hacı Bektaş Vəlinin müasiri olduğu, 72 il ömür sürdüyü Qax rayonunun Oncallı kəndində Hacı Tapdıq babanın müridi olduğu və miladi tarixlə 1320-ci ildə vəfat edərək Oncallı qəbirstanlığında dəfn olunması haqqında təkzibolunmaz faktlar mövcuddur.Şeyx Hacı Tapdıqın və Şeyx Yunisin qəbirləri dünyanın hər yerindən gələn zəvvarların ən sevimli ziyarətgahıdır. Son dövrlərdə Türkiyə Prezidenti Abdulla Gül də bu şərif məzarları ziyarət etmişdir.  Biz də öz növbəmizdə bu müqəddəsləri ziyarət etdik və orada rastlaşdığımız maraqlı əhvalatları qələmə aldıq. Onlardan bəzilərini sayt-ın oxucularına təqdim edirik. Şabanova Nəzakət Xurşud qızı – Qax rayonunun Oncallı kənd sakini, ziyarətgahın xidmətçisi: – Atam da ölənə qədər bu müqəddəslərə xidmət edib, indi də  mən xidmət edirəm. Mənim bura gəlişimin maraqlı tarixçəsi var. Həyat yoldaşım rəhmətə gedəndən sonra körpə uşaqları saxlamaq mənimçün ağır idi. Maddi çətinlik çəkirdim. Bir gün bu ziyarətgaha gəlib Allaha dua etdim ki, bu övliyalar xatirinə mənə ruzi yolu açsın. Həmin gecə yuxuda gördüm ki, burada ziyarətçilərə çay paylayıb, xidmət edirəm. Səhər açılanda gördüm buranın mollası İbrahixəlil kişi bizə gəldi  və təklif etdi ki, gəl bu ziyarəygahda xidmətçi işlə. O gündən gəlib, burada zəvvarlara xidmət edirəm. Bir gün qardaşım Hacalı xəstələnmişdi, atam nəzir etdi ki, oğlum sağalsın, ziyarətgahda bir otaq tikərəm. Niyyəti hasil oldu, amma, otağı tikəndə çox çətinlik çəkdi. Sovet dövrü idi, imkan vermirdilər. Tez-tez gəlib tikdiyini sökürdülər. Nəhayət gəlib gecə tikdi.Nəvəm Sabirdə sudurğa vardı – deyə, Nəzakət xanım söhbətini davam etdirir – gətirdim ziyarətgaha, Allaha dua etdim ki, uşaq sağalsın, burada qoç qurbanı kəsərəm. Həmin gündən sonra uşaqda sudurğa olmadı. Qurbanımı kəsdim. Bir gün yuxuda gördüm həmin nəvəm suda axır. Bu vaxt bir ağsaqqal, ağ əmmaməli nurani bir kişi göründü, dedi: “Qorxma, uşağı sənə qaytararam, amma bu uşaq üçün bir qurban da kəsərsən”.  Belə deyib, uşağı tutdu və mənə qaytardı. Mən də deyilənə əməl edib, daha bir qurban da kəsdim.Böyük sufi şairi Yunis Əmrənin şerlərindən bir neçəsini diqqətinizə çatdırıram: Səni(Mürşidi Hacı Tapdığa)Dağlar ilə, daşlar iləÇağırıram, Mövlam, səni!Səhərlər də quşlar iləÇağırıram, Mövlam, səni!Göy üzündə İsa ilə,Tur dağında Musa ilə,Əlindəki əsa iləÇağırıram, Mövlam, səni!Dərya dərdli Eyyub ilə,Gözü yaşlı Yəqub ilə,O Mühəmməd məhbub iləÇağırıram, Mövlam, səni!Şükr etdiyim Allah ilə,Dildə “Qulhivallah” ilə,Daima zikrullah iləÇağırıram, Mövlam, səni!Gördüm bu dünyanın halın,Tərk eylədim qeylü qalın,Başı açıq, ayaq yalınÇağırıram, Mövlam, səni!Yunus oxur dillər ilə,O şeyda bülbüllər ilə,Haqqı sevən qullar iləÇağırıram, Mövlam, səni!Tanrı Nurdan YaratdıTanrı nurdan yaratmış, Canını Mühəmmədin.Aləmə dayaq vermiş,Sanını MühəmmədinMühəmməd bir dənizdir,Dünyanı tutub durur.Yetmiş min peyğəmbər varKönlündə Mühəmmədin.Dünya malın tutmadı,Əmanət heç artmadı,Dərzi Nəcib tikmədiDonunu Mühəmmədin.Tanrı aslanı ƏliSağında Mühammədin.Həsən ilə HüseyinSolunda Mühəmmədin.İldə yetmiş min hacıHər biri niyyət eylər.Gedib ziyarət eylərNurunu Mühəmmədin.Yunus dədəm eşqlidir,Könlü yoxsul köşklüdür,Hər kimsə yeyə bilməzNanını Mühəmmədin.* * *Xor baxma sən torpağa, Torpaqda nələr yatır.Hanı bunca övliya,Yüz min peyğəmbər yatırBir qəribsən bu dünyada,Gəl dönəlim Haqqa, könül.Dərdin dəxi çoxdur sənin,Gəl dönəlim Haqqa, könül.İşi-gücü cövrü-cəfa,Dünya kimə qıldı vəfa.Hanı Məhəmməd Mustafa,Gəl dönəlim Haqqa, könül.Əbu Bəkir Sıddıq Vəli,Odur peyğəmbərin yarı.Hanı Ömər, Osman, Əli,Gəl dönəlim Haqqa, könül.Bir gün olub əcəl gələ,Qullar qulluğunda qala.Cümlə aləm torpaq ola,Gəl dönəlim Haqqa, könül. Paşa Yaqub – tədqiqatçı-yazıçıQax – Bakı Müəllifin arxivi: moderator.az/search?q=pa%C5%9Fa%20yaqub


mənbə : moderator.az



Şərh yazılmayıb.

Şərh yaz.








           
MARAQLI
Maraqlı
- Sitemap BIST 100 endeksi, günün ilk yarısında yüzde 0,59 değer kazanarak sürekli müzayede işlemlerine verilen araya 77.242,79 puan ile girmişti.Sürekli müzayede işlemlerinin tekrar başlamasının ardından yükseliş eğilimini sürdüren endeks, şu dakikalarda yüzde 0,66 artışla 77.300 seviyelerinde bulunuyor. Analistler, öğleden sonra ABD'de başta fabrika ve dayanıklı mal siparişleri olmak üzere açıklanacak verilerin takip edileceğini belirterek, BIST 100 endeksinin 77.800 seviyesinin direnç, 76.000 seviyesinin destek konumunda olduğunu kaydediyor.Spot altının ons fiyatı yüzde 0.2 değer kaybederek bugün güne 1,237.65 dolardan işlem görerek başladı. Havalimanının batısında yer alan ve Gizlani Askeri Üssü'nde de tamamen kontrol sağlandı.Doğu cephesinden ilerleyen federal polis güçleri ve özel kuvvetler askerleri, havalimanı yakınındaki Elbu Seyf köyünü hafta başında terör örgütünden geri almıştı.Güney cephesinden ilerleyerek geçen yıl kentin tamamen kuşatılmasını sağlayan İran destekli Şii milisler Haşdi Şabi grubu da batı cephesinden ilk saldırıyı Çarşamba günü başlatmıştı. Telafer çevresindeki köylerde yoğun çatışma var.Bu arada Musul’un batısından ilk tahliye haberi geldi. El-Memum bölgesinden DEAŞ'ın kalkan olarak kullanmak için alıkoyduğu bin 508 kişi tahliye edildi. -Irak Göç ve Göçmenler Bakanlığınca kentin batısından tahliye edilen bin 508 kişilik ilk grup, Kayyara kasabasındaki kamplara yerleştirildi.Kapalıçarşı altın fiyatlarına göre çeyrek altın fiyatı bugün 192 lira, altın gram fiyatı ise 117 lira seviyesinde.Altın fiyatları ABD'den açıklanan pozitif verilerin ardından yatırımcıların riskli varlıklara geri dönüş yapmasıyla beraber dün geriledi. Spot altının ons fiyatı yüzde 0.2 değer kaybederek 1,237.65 dolardan işlem görürken, dün yüzde 0.7 değer kazanmıştı.KAPALIÇARŞI ALTIN FİYATLARIİstanbul Kapalıçarşı'da 24 ayar külçe altının gram satış fiyatı 116,75 lira, Cumhuriyet altınının satış fiyatı ise 780,00 lira oldu.Bu yıla en hızlı başlayan yatırım aracı altın oldu. 3 yıl yatırımcısına kaybettiren altın, Aralık ayında başladığı yükselişi bu yıl hızlandırdı. Peki altın fiyatları 3 yıllık kayıbın ardından nasıl yükselişe geçti? Altın fiyatları neden yükseliyor? Altın yorumlarını aşağıdaki playerdan izleyebilirsiniz.Analistler, bugün ABD'de açıklanacak ADP istihdam raporunun altın fiyatları üzerinde etkili olabileceğini belirterek, teknik olarak altının onsunda 1.210 doların destek, 1.250 - 1.255 dolar bandının ise önemli direnç seviyeleri olarak takip edileceğini kaydediyor. Altının gram fiyatında ise 116 seviyesinin izleneceğini dile getiren analistler, bu seviyenin altında kalınması durumunda düşüşün ivme kazanabileceğini, olası yükselişlerde ise 118 direncinin gündeme gelebileceğini tahmin ediyor.çarşambaAnalizciler, ABD'de üretimin azalacağına ve OPEC ile OPEC dışı üreticilerin birlikte kararlar alabileceğine ilişkin beklentilerin petrol fiyatlarında yukarı yönlü hareketleri destekleyen ana etkenler olduğunu ifade ediyor.günü 39 dolar sınırına yükselen Brent petrolün varil fiyatı, haftanın ilk işlem gününde 39,47 dolara kadar yükseldikten sonra şu dakikalarda 39,11 dolar seviyelerinden işlem görüyor. Brent petrol son olarak 11 Aralık 2015 tarihinde 39,71 dolara kadar yükselmişti.Avrupa'da tarafında ise piyasalar bu hafta Avrupa Merkez Bankası (AMB) faiz kararı ve Euro Bölgesi büyüme verisini bekliyor. Analistler, 10 Mart’taki AMB toplantısında alınacak yeni önlemlere yönelik beklentilerin arttığını belirtiyor. Bugün İuro Bölgesi'nde Sentix yatırımcı güveni açıklanacak. Cuma günü Almanya'da DAX 30 endeksi yüzde 0,74, Fransa'da CAC 40 endeksi yüzde 0,92 ve İngiltere'de FTSE 100 endeksi yüzde 1,13 prim yaptı.Amerika'da BÜYÜME HEDEFİ REVİZE EDİLDİAsya'da hafta sonu gerçekleşen Çin Ulusal Kongresi'nin yıllık toplantısında ülkenin büyüme hedefinin yüzde 7 civarından yüzde 6,5 - 7,0 aralığına düşürüldüğü kaydedildi. Çin'deki gelişmeler sonrasında Şanghay bileşik endeksi şu dakikalarda yüzde 0,32 yükseldi. Japonya'da Nikkei 225 endeksi ise yüzde 0,61 düşüşle 16.911,32 puandan kapandı.Analizciler, bu hafta yurt içinde sanayi üretimi ve ödemeler dengesi verilerinin izleneceğini, yurt dışında ise AMB toplantısı ve ABD verilerinin takip edileceğini dile getiriyor.Teknik açıdan BIST 100 endeksinin 77.800 seviyesinin direnç konumunda olduğunu aktaran analistler, 76.300 ve 75.500 seviyelerinin destek olarak öne çıktığını vurguluyor. musavat son xeberler Son Xeberler - Son Xəbərlər, yeni musavat, müsavat, musavat qezeti xeberler