Musavat.az
Musavat.az




Müsavat » Xeberler» Xeber

Birinci Katibin boynuna ilan dolandı – Ağdaşda

14 Ağustos 2016

2:04 pm


14/08/2016 [18:03]: xeber –
De: “Mən sizə ancaq bir öyüd verəcəyəm. Allah xatirinə məni dinlədikdən sonra məclisimdən iki-iki, bir-bir durub gedin, sonra da bir dərindən düşünün, görəcəksiniz ki, sizin yoldaşınızda  heç bir divanəlik əsəri yoxdur. O yalnız qarşıdakı şiddətli əzabla sizi qorxudan, xəbərdar edən bir peyğəmbərdir!” “Quran”, 34:46.Allahın hikmət bəxş edərək Özünə dost seçdiyi sadiq  qullarından biri də Üveys əl-Qəranidir. Onun şərif məzarını ziyarət etmək, mənalı həyatı haqda məlumat toplamaq üçün Zərdab rayonuna yola düşürük (övliyanın məzarı Zərdab rayonunun Seyidlər kəndi ilə Ağdaş rayonunun Qaxay kəndinin arasında olan qəbiristanlıqdadır).Öncə qeyd edim ki, övliyaların qütbü sayılan Üveys əl-Qərani (ona Veyis baba da deyirlər) Yəmənin Qərani kəndində doğulub. Tarixi mənbələr xəbər verir ki, Peyğəmbər əfəndimiz sağ ikən Üveys onu görmədən İslamı qəbul etmişdir. Heç vaxt bir-birlərini görməsələr də Peyğəmbərlə bu Allah dostu arasında möhkəm və qırılmaz dostluq bağları olmuşdur. Yeri gəlmişkən, övliyanın həyatından bəhs edən filimdə də bu fakt qabarıq göstərilir.Odur ki, Peyğəmbərimiz onun iman və sədaqətini nəzərə alaraq, dünyasını dəyişən vaxt öz xirqəsini (imamlıq libasını) Üveysə vəsiyyət etmişdir. Vəsiyyəti yerinə yetirmək üçün Həzrət Ömər və Həzrət Əli Kufəyə gəldilər və xütbədən sonra Qərani kəndindən olanlardan Üveysi tanıyıb-tanımadıqlarını soruşdular. Cavab verdilər ki, bir nəfər var, amma, o sizin axtardığınız adam ola bilməz, divanədir, insanlardan qaçar bir halı vardır. Ömər dedi: “Onu axtarıram, haradadır?” Dedilər ki, Ərnə vadisində bizim dəvələri otarır. Əvəzində biz ona axşam yeməyi veririk. Saçı-saqqalı pırtlaşıqdır, şəhərlərə gəlməz, kimsə ilə söhbət və yoldaşlıq etməz, insanların yediyini yeməz, üzüntü və nəşə bilməz, camaat ağlayanda o gülər, başqaları güləndə o ağlar.  Həzrət Əli və Həzrət Ömər onların nişan verdikləri yerə getdilər, gördülər ki, Üveys namaz qılır. Allah-təalanın əmri ilə dəvələri bir mələk qoruyurdu. Üveys həzrətləri insanların yaxınlaşdığını görəndə namazı qısa qıldı. Salamdan sonra Həzrət Ömər soruşdu ki, adın nədir? Üveys dedi: “Allahın qulu”. Dedilər sağ əlini göstər. Gördülər Peyğəmbərin buyurduğu kimi sağ əli ağappaqdır. Ömər dedi: “Peyğəmbərin sənə salamı var, buyurdu ki, onun ümmətinə dua edəsən”. Üveys bildirdi ki, xəlifəyə daha layiqdir ki, müsəlmanlara dua etsin. Həzrət Ömər buyurdu:-Mən öz vəzifəmi yerinə yetirirəm, sən də Peyğəmbərin vəsiyyətinə əməl et. Üveys Qərani dedi:-Ey Ömər, yaxşı bax, bəlkə sənə məndən başqası nişan verilmişdir? Həzrət Ömər buyurdu:-Rəsulullah sənin nişanını verib. Üveys dedi: “Rəsulullahın xirqəsini mənə verin, dua edəcəyəm”.Xirqəni alıb, geymədən onlardan uzaqlaşdı. Xirqəni yerə qoyub, üzünü torpağa sürtdü və belə dua etdi:-Ya Rəbbim! Ümməti Məhəmmədin hamısını mənə bağışlamadıqca bu xirqəni geymərəm. Sənin Peyğəmbərin bunu mənə həvalə etdi. Onun xəbərçiləri Həzrət Ömər və Həzrət Əlidir. Ya Rəbbim! Hər biri  öz işin gördü. Sənin işin qalmışdır.Səda gəldi ki, bir hissəni bağışladım, xirqəni gey!Üveys dedi:-Xeyr, hamısını istəyirəm.Təkrar əmr gəldi:-Milyonlarla adamı sənə bağışladım, xirqəni gey!Dedi: Hamısını istəyirəm.Bu yalvarış çox çəkdi. Səhabələr dözmədilər, gedib onun nə etdiyini öyrənmək istədilər. Üveys onları görüncə dedi:-Niyə gəldiniz? Sizin bu gəlişiniz olmasaydı, bütün Məhəmməd ümməti bağışlanmadıqca bu xirqəni geyməyəcəkdim. Səbr etməli idiniz.Veysəl Qəraniyə hədiyyə edilən xirqeyi-şərifin bir parçası Van şəhəri civarındakı İrisan bəylərinə qədər gəlib çatmış və onlardan Şükrüllah əfəndi onu 1617-ci ildə Əbdül Məcid xana hədiyyə etmişdir. Əbdül Məcid bu xirqeyi-səadət üçün Fatih civarında Xirqeyi-Şərif camesini tikdirmişdir. Hər il Ramazan ayında bu xirqə xüsusi qurğuda saxlanılmaqla, xalqa nümayiş etdirilir.Tarixi mənbələrdə göstərildiyinə görə Üveys əl-Qərani (Veyis baba) həzrətləri Həzrət Ömərin xəlifəliyi dövründə Mədinəyə gəlmiş, sonra bir müddət Bəsrədə yaşamışdır. Miladi tarixlə 650 (bəzi mənbələrdə 655) Həzrət Əlinin rəhbərliyi ilə İslam ordusu Azərbaycana gələrkən Üveys də bu yerlərə gəlmiş və burada şəhadətə yetişmişdir. (Bəzi mənblərdə bu döyüş “Süffan döyüşü” kimi göstərilir. Qeyd  edim ki, “süffan” sözünün ərəbcədən tərcüməsi “düzən” deməkdir.) Onun ölümü barədə Yəmənə xəbər çatanda, cənazəni aparmaq üçün adamlar gəlir. Ancaq onlar gələnə qədər yerli əhali Veys babanın və digər şəhidlərin cənazəsini çoxdan dəfn etmişdilər. Gələn nümayəndələr cənazənin çıxarılmasını tələb etdikdə, yerli əhali İslam qanunlarını əsas götürüb qəbrin açılmasına etiraz edirlər. Mübahisənin savaş həddinə çatdığını görən ağsaqqallar gecə yatmağı, söbətin davamını sabaha saxlamağı məsləhət görürlər. Beləliklə, qonaqlar yatmaqda ikən ev sahibləri Veyis babaya oxşar başqa bir şəhidin cənazəsini tabuta qoyub, səhər tezdən nümayəndələrə təslim edirlər. Heç nə başa düşməyən elçilər tabutu götürüb yola düşürlər.Yəməndə dəfnə toplaşanlar tabutu açırlar və… hər şeyi başa düşürlər. Lakin baş vermiş hadisənin Üveys əl-Qəraniyə segidən və İslam qanunlarına uyğun olduğunu nəzərə alıb, din xadimləri həmin şəhidi dəfn edib, məzarını müqəddəs tutmağı tapşırırlar. Veyis babanın həqiqi məzarı haqda mübahisə də buradan yaranıb. Bu əhvalatı XIX əsrin əvvəllərində kürdəmirli Mövlanə İsmayıl Şirvani bıçaqçılı Molla İsmayıl əfəndiyə danışmış və bildirmişdir ki, Veys babanın həqiqi məzarı Qaxay kəndi yaxınlığındadır.  (Mövlanə haqda olan məqaləmi bu linkdən oxumaq olar: moderator.az/news/145614.html )Mövlanə həmin yerdə olan üstünü kol basmış təpəciyi göstərərək, buranı qazıb, qəbri üzə çıxarmağı tapşırır. Molla İsmayıl bir neçə nəfərlə birlikdə həmin yeri qazanda həqiqətən, iki metr hündürlükdə bir baş daşına və övliyanın, eləcə də digər şəhidlərin qəbrlərinə rast gəlirlər. Həmin vaxtdan bu günədək həmin şərif məzar övliyasevərlərin sevimli ziyarətgahına çevrilmişdir. Onu da qeyd edim ki, sovet dönəmində başqa ziyarətgahlar kimi bura da yerli məmurlar tərəfindən dəfələrlə hücumlar olmuş, dağıtmağa çalışsalar da, buna nail ola bilməmişlər. Hansısa sirli bir qüvvə bu hücumların qarşısını almışdır. Belə hücumlardan birinə şahid olmuş yerli sakinlərdən biri həmin hadisəni belə xatırlayır:-Pambıq yığımı vaxtı idi, ziyarətə gələnlər qurbanlarını kəsmiş, ehsan qazanlarını ocağa asmışdılar. Bu vaxt hay düşdü ki, İbrahimov gəldi, qaçın. O Ağdaşın Birinci Katibi idi. Onu görəndə hərə bir tərəfə dağıldı. Katib yüyürüb həmkəndlimiz Məhəmməd adlı bir kişini tutdu, yaxasından yapışıb darta-darta gətirdi Veyis babanın qəbrinin yanına. Dedi yerdəki daşı götür vur başdaşına. Kişinin qorxusundan əlləri tir-tir əsirdi, dedi vura bilmərəm. İbrahimov qışqırdı ki, vurmasan bu saat səni həbs etdirəcəm. Kişi naəlac qalıb, yerdəki daşı götürüb başdaşına vurdu. Bu vaxt dəhşətli bir mənzərə yarandı: başdaşından bir od çıxıb, Məhəmmədin gözlərinə düşdü. Kişi gözlərini tutub yerə oturdu və “Ay Allah, öldüm” deyib qışqırmağa başladı. Bundan sonra Katib Məhəmməddən aralanıb, kənarda dayanan mücövürçü Ziyəddin əfəndiyə cumdu. Onun boğazından yapışıb boğmağa başladı. Camaat hamısı kənarda durub heyrətlə baxırdı. Heç kəs qorxusundan yaxın durub aralamırdı. Bu vaxt gördük başımızın üstündəki ağacın  budağı öz-özündən  aşağı əyilir. Budaq gəlib Katiblə Ziyəddin əfəndinin arasına girdi. Budaqdan nəhəng bir ilan düşüb İbrahimovun boynuna dolandı. Katibin ürəyi gedib, tir-tap uzandı. Onunla gələnlər hamısı qorxusundan qaçıb dağıldılar. Ziyəddin əfəndi ilanı araladı və bizə dedi bunu götürün maşına qoyun. Biz Katibi birtəhər götürüb maşınına qoyduq və sürücüsü maşını sürüb ordan uzaqlaşdı. Sabah eşitdik ki, İbrahimov həmin gecə ailəsi ilə birlikdə Ziyəddin əfəndini evindən götürüb bura ziyarətə gəliblər və baş verənlərə görə üzr istəyiblər.Yadımdadır ki, sovet dönəmində bir dəfə də kolxoz sədri Qəhrəmanova tapşırdılar ki, Veyis babanın qəbrini dağıtsın, insanlar ziyarətə gəlməsinlər. O da qardaşlarını götürüb gəldilər bura. Elə həmin gün Qəhrəmanovun evi yandı, sabahı gün isə qardaşı öz maşınında yandı. Ondan sonra heç kəs qorxusundan bura hücum etmədi. Veyis babanın hikmətli sözlərindən bəzilərinə nəzər salaq:-Yanında olmayan bir kəs üçün dua etmək ziyarət əsnasında yüzü üçün dua etməkdən daha yaxşıdır. Üz-üzə edilən duada səmimiyyət olmaz, bəlkə də riya qarışar o duaya;-Qəlbinə çox diqqət et;-Allahını tanıyana heç bir şey gizli qalmaz;-Yüksəklik axtardım,  təvazökarlıqda tapdım. Rəislik axtardım, xalqa nəsihətdə tapdım. Əsil-nəsəb axtardım, təqvada tapdım. Rahatlıq axtardım, zühudda tapdım. Zənginlik axtardım, təvəkküldə tapdım.Beləliklə, Veyis babanın şərif məzarını ziyarət edərək və ruhuna dualar oxuyaraq Bakıya dönürük. Onu da qeyd edək ki, bu sətirlərin müəllifi də dünyaya gələrkən qurbanı bu ziyarətgahda kəsilmişdir. Allah bütün edilən duaları və kəsilən qurbanları qəbul etsin.Bir vacib məqamı da vurğulamaq istəyirəm ki, VII əsrdə ərəb  (bəlkə də Türk) əslli Veyis babanın Azərbaycana gətirdiyi İslam dinini bu gün ərəb əslli digər şəxslər gözdən salmaq, başqa məcraya yönəltmək istəyirlər. Bu da yəhudi və ingilislərin yaratdığı vəhabilik projesi ilə əlaqədardır. Təssüf edirəm ki, bir para həmvətənlərimiz də bu ziyanlı projenin təbliğatçısına çevriliblər. Paşa Yaqub – tədqiqatçı-yazıçıZərdab – Bakı Yazarın arxivi: moderator.az/search?q=pa%C5%9Fa+yaqub


mənbə : moderator.az



Şərh yazılmayıb.

Şərh yaz.








           
MARAQLI
Maraqlı
- Sitemap - musavat son xeberler Son Xeberler - Son Xəbərlər, yeni musavat, müsavat, musavat qezeti xeberler